راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٢٣٥ - باب دوم در ترتيب اعمال ظاهرى حجّ از آغاز سفر تا بازگشت كه در ده فراز ذكر مىشود
كوهان شتر قربانى خود بزند، گفته شده: كه از خون كوهان بر صورت شتر بمالد و تقليد اين است كه نعل كهنهاى بر گردن قربانى خود ببندد، و اين اختصاص به گاو و گوسفند دارد، چه اينها حيواناتى ضعيفترند.
٦- در طول بستن احرام زياد تلبيه بگويد
و آن را تكرار كند بويژه جمله: لبّيك ذا المعارج لبّيك و هر زمان سوارهاى ببيند، يا بر تلّ و تپهاى بالا رود، يا در درّه و زمين پستى فرود آيد، همچنين در آخر شب و هنگام بيدارى از خواب و در عقب نمازها و در هر بار كه سوار و پياده مىشود با صداى بلند تلبيه را تجديد كند. در روايت حريز«٩» آمده است: پيامبر خدا (ص) هنگامى كه محرم شد جبرئيل بر آن حضرت فرود آمد و عرض كرد: اصحاب خود را به عجّ و ثجّ امر كن، عجّ، تلبيه را با صداى بلند گفتن و ثجّ، كشتن شتر قربانى است.
افضل اين است كه كسى كه از مسجد شجره محرم مىشود و سواره است صدا را به تلبيه بلند نكند تا آنگاه كه مركوبش وارد بيابان شود، و آن كه از مكّه احرام بسته است تلبيه نگويد تا زمانى كه مركوبش به قطاء«١٠» برسد و آن را بلند نگويد مگر زمانى كه مشرف بر سرزمين ابطح«١١» شود و اگر اعمال حجّ را به جا مىآورد واجب است در روز عرفه به هنگام فرا رسيدن ظهر گفتن تلبيه را قطع كند. همچنين اگر به عمره تمتّع مشغول است هنگام ديدن خانههاى مكّه، و چنانچه عمره مفرده به جا مىآورد و براى بستن احرام از مكّه خارج شده با مشاهده خانه كعبه، و اگر از خارج مكّه محرم شده با ورود در حرم از گفتن تلبيه خوددارى كند.
سوم. آداب دخول حرم تا طواف و آن شش چيز است:
[٩] کافي، ج ٤، ص ٣٣٦، شماره ٥.
[١٠]- قِطاء محلّي است پائينتر از رِدم، و رِدم سدّي است که مانع ورود سيل به خانه خدا ميشود و آن را مدعا ميگويند.
[١١]- مسيل يا زمين پست و هموار وسيعي است که در کف آن سنگريزه است از منتهاب درهاي که در وادي مناست آغاز، و آخر آن به مقبرهاي که مردم مکه آن را مُعَلّي مينامند متّصل ميشود.