راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٤٠٣ - ٥- در دعا با تكلّف و ظاهرسازى سجع به كار نبرد،

٥- در دعا با تكلّف و ظاهرسازى سجع به كار نبرد،

چه دعا كننده بايد حالت زارى و تضرّع داشته باشد و اين امر با سجع‌گويى مناسبت ندارد. در باره قول خداوند متعال كه:

ادْعُوا رَبَّكُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً إِنَّهُ لا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ گفته‌اند مقصود خودنمايى در به كار بردن سجع است.

مى‌گويم: در عدّة الدّاعى آمده است: از جمله شرايط دعا اين است كه حرام يا قطع رحم يا چيزى را كه متضمّن كمى حيا و سوء ادب باشد درخواست نكند، وى مى‌گويد:

مفسّران در باره قول خداوند متعال: ادْعُوا رَبَّكُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً گفته‌اند مراد با خشوع و تذلّل و پنهانى دعا كردن است، و: إِنَّهُ لا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ بدين معناست كه در دعا از حدّ تجاوز نشود. في المثل دعا كننده مقام پيامبران را از خدا نخواهد. امير مؤمنان (ع) فرموده است: «اى دعا كننده چيزى را كه انجام نشدنى و يا حلال نيست درخواست مكن.» و نيز فرموده است: «هر كس بيش از مقدار خود درخواست كند مستحقّ محروميّت است.»«٥٥»

غزّالى مى‌گويد: سزاوارتر اين است كه به دعاهاى مأثور بسنده كند، چه اگر در دعا از اين حدّ تجاوز كند ممكن است چيزى را از خدا بخواهد كه به مصلحت او نباشد، و همه نمى‌توانند خوب دعا كنند. از اين رو در اخبار و احاديث آمده كه در بهشت نيز به عالمان نياز است، زيرا به بهشتيان گفته مى‌شود كه بخواهيد و آنها نمى‌دانند چه بخواهند تا آنگاه كه عالمان به آنها بياموزند.

پيامبر (ص) فرموده است: «در دعا از سجع بپرهيزيد. كافى است كه هر كدام از شما بگويد: اللّهم إنّى أسألك الجنة و ما قربّ اليها من قول و عمل و أعوذ بك من النّار و ما قرّب اليها من قول و عمل.»«٥٦»