راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٢٢٥ - فضيلت حجّ

فارغ باشد.

شرايط وجوب حجّ نيز پنج چيز است: ١- اسلام ٢- بلوغ ٣- آزاد بودن ٤- عقل ٥- استطاعت. و كسى كه حجّ بر او واجب شده عمره نيز بر او فرض گرديده است. كسى كه به قصد زيارت يا تجارت اراده ورود به مكّه را دارد چنانچه از كسانى مانند هيزم فروش و علوفه فروش نباشد كه آمد و شد آنها پيوسته تكرار مى‌شود بايد محرم شود و پس از آن با اداى اعمال عمره يا حجّ از احرام بيرون آيد.

امّا استطاعت دو نوع است: اوّل آن كه شخصا بتواند اين عبادت را انجام دهد، و اين امر منوط به وجود اسبابى است. يكى از اين اسباب مربوط به شخص اوست و آن داشتن سلامت و تندرستى است ديگرى مربوط به راه است كه بايد امن و داراى آب و گياه باشد، و ديگرى در مال اوست كه بايد هزينه رفت و برگشت به وطن را داشته باشد، خواه داراى عائله‌اى باشد يا نباشد زيرا جدايى از وطن دشوار است. همچنين بايد نفقه كسانى را كه هزينه آنها در اين مدّت بر او واجب است دارا باشد و نيز داراى مالى باشد كه بتواند وامهايش را ادا كند و قادر باشد مركب سوارى تهيّه يا كرايه كند و چنانچه به محمل يا شتر باركش نياز دارد براى خود فراهم سازد.

دوّم اين كه مفلوج و زمينگير باشد، ليكن استطاعت آن را داشته باشد كه كسى را اجير كند تا حجّ را از سوى او به جا آورد و داشتن هزينه رفتن به قدر كافى براى تحقّق استطاعت است. هر گاه پسر اطاعت خود را بر پدرش كه زمينگير است براى به جا آوردن حجّ از سوى او به وى عرضه كند پدر به اين سبب مستطيع شناخته مى‌شود، ليكن اگر مال خود را به او عرضه كند تا كسى را اجير كند وى مستطيع نخواهد بود، زيرا خدمت بدنى نسبت به پدر مايه شرف فرزند است و بذل مال از سوى او به پدر خالى از منّت نيست. كسى كه استطاعت حجّ را پيدا كرده بايد هر چه زودتر آن را انجام دهد، و تأخير آن گناهى بزرگ و مهلك است.

واجبات حجّ هفده چيز است: ١- احرام ٢- تلبيه يا آنچه جانشين آن مى‌شود