راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٤٩ - باب ششم در مسائل متفرقه

باب ششم در مسائل متفرقه‌

اين باب در مسائل متفرقه‌اى است كه مورد ابتلاى عموم است و مريد به شناخت آنها نيازمند مى‌باشد اما مسائلى كه به ندرت اتفاق مى‌افتد آنها را به نحو كامل در كتب فقه ذكر و بررسى كرده‌ايم.

مى‌گويم: موضوعاتى را كه غزّالى در اين باب ذكر كرده است، ما برخى از آنها را ضمن سخنان خود كه بر اساس طريقه اهل بيت (ع) بيان داشته‌ايم نقل كرده‌ايم و بعضى ديگر از ديدگاه ما فايده اندكى دارند، و من به جاى آنها مسائل مهمّ ديگرى را به اضافه كمى از آنچه آنها را جدا از اين دو قسم ذكر كرده است بيان مى‌كنم، و آنچه مربوط به قبله و تقصير و نماز بر مركوب و در حال راه رفتن و در كشتى است به خواست خدا در كتاب آداب سفر از بخش عادات همان گونه كه غزّالى بيان كرده ذكر خواهم كرد.

مسأله: بنابر مشهور براى هر يك از نمازهاى پنجگانه دو وقت است‌

: اوّلى وقت فضيلت و دوّمى وقت اجزاء يا مشترك گفته شده: اوّلى براى مختار و دوّمى براى مضطرّ است، وقت اوّل نماز ظهر هنگام زوال است تا موقعى كه سايه به اندازه شاخص برسد، و وقت دوّم آن تا زمانى است كه به اندازه اداى نماز عصر وقت به غروب باقى مانده باشد.

وقت اوّل نماز عصر پس از فراغت از نماز ظهر يا به مقدار اداى آن است تا هنگامى كه سايه دو برابر شاخص شود و وقت دوّم تا غروب آفتاب مى‌باشد. وقت اوّل نماز مغرب از غروب آفتاب تا برطرف شدن شفق غربى است. برخى گفته‌اند كه وقت نماز مغرب منحصر به همين است و يك وقت بيشتر ندارد وقت دوّم نماز مغرب تا زمانى است كه به اندازه اداى نماز عشاء وقت به نيمه شب باقى مانده باشد. وقت اوّل نماز عشاء پس از فراغت از نماز مغرب يا به مقدار اداى آن است تا ثلثى از شب بگذرد، و وقت دوّم آن تا