راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ١٨ - باب چهارم در امامت و اقتدا

فرمود: «اى جابر! چقدر پرسش تو شگفت‌آور است، به اندازه دو برابر ركوع خود منتظر باش اگر ملحق نشدند سر از ركوع بردار.»«٣٩»

اگر مأموم پيش از امام سر از ركوع يا سجود بردارد. يا براى اداى آنها خم شود بايد به حال اوّل خود برگردد. گفته شده است كه در صورت فراموشى وظيفه او برگشتن است ليكن اگر به عمد مرتكب اين كار شده به سبب زيادتى ركن نماز او باطل است. بيشتر روايات معتبر قول اوّل را تأييد مى‌كنند هر چند قول دوّم مشهورتر است و جايز است كه زيادتى عمدى ركن در اين جا بخشيده باشد.

در اين كه آيا متابعت امام در اقوال واجب است يا مستحبّ، بيشتر اصحاب ما (شيعه) قائل به استحبابند، ليكن متابعت احوط است.

١١- امام بايد شش تكبير افتتاحيّه را آهسته، و تكبيرة الاحرام را بلند بگويد

و همه اذكار بويژه تشهّد را به نحوى ادا كند كه كسانى كه در پشت سر اويند بشنوند، و مأمومين پشت سر او نبايد صداى خود را به امام بشنوانند. مأموم در پشت سر امام شيعى نبايد حمد و سوره بخواند بلكه در نماز جهريّه به هنگام خواندن حمد و سوره بايد سكوت كند، و در نماز اخفاتيّه ممكن است تسبيح بخواند. در حديث از امام باقر (ع) روايت شده كه فرموده است: «امير مؤمنان (ع) مى‌فرمود: كسى كه در پشت سر امامى كه به او اقتدا كرده حمد و سوره بخواند بر غير فطرت خود مبعوث خواهد شد.»«٤٠»

در اين مورد اخبار ديگرى از اهل بيت (ع) روايت شده است. بلى، اگر نماز جهريّه باشد و او حتّى همهمه امام را نشنود مستحبّ است حمد و سوره را بخواند، چنان كه در روايات معتبر آمده«٤١» و در برخى از اين روايات است كه اشكالى ندارد كه سكوت كند يا حمد و سوره بخواند. همچنين هر گاه ديرتر به نماز رسيده و مشغول يكى از دو ركعت‌