راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٢٨٧ - بيان اعمال باطنى حجّ
ندارى آرزو مكن. در عرفات به خطاهاى خويش اعتراف كن، و ميثاق خود را با خداوند و وحدانيّت او تازه كن و به او تقرّب بجوى، و با وقوف به مزدلفه تقوا پيشه كن، و با بالا رفتن بر كوه با روح خود به سوى ملاء اعلا پرواز كن و به هنگام قربانى گردن هوس و طمع را بزن در موقع رمى جمرات شهوتها و پستيها و زشتيها را دور بيفكن، و با ستردن مو عيبهاى ظاهرى و باطنى را از خود دور كن، و با دخول به حرم در حريم امن الهى و در كنف حفظ و حمايت او از پيروى هواى نفس وارد شو، و با طواف خانه كعبه تعظيم و احترام صاحب خانه و معرفت جلال و قدرت او را تحقّق ده حجر الاسود را با رضا به قسمت او و خضوع در برابر عزّت او لمس كن و ببوس و با طواف وداع با آنچه غير خداست توديع كن،
و با وقوف بر كوه صفا روح و باطنت را براى روزى كه او را ديدار مىكنى صاف و پاك كن و با وقوف در مروه صفاتت را پاكيزه ساز و خود را در معرض ديد خداوند بدان، و بر شرط حجّ خود و بر پيمانى كه با خدا بستهاى و آن را تا رستاخيز بر خويشتن واجب دانستهاى استقامت كن و بدان خداوند بدين سبب حجّ را واجب كرده و تنها آن را از ميان همه عبادات به خود انتساب داده و فرموده است: وَ لِلَّهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ من اسْتَطاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا و پيامبر (ص) احكام و مناسك آن را تشريع فرموده تا بدين وسيله از او درخواست كمك و استعانت شود، و به مرگ و قبر و بعث و قيامت اشارهاى باشد و مشاهده مناسك حجّ از آغاز تا پايان براى خردمندان و صاحبدلان بيان فضيلت مسابقهاى است كه ميان اهل بهشت و اهل دوزخ داير است.»«٣٩» در اين جا گفتار آن حضرت (ع) و نيز كتاب اسرار حجّ و مسائل مهمّ آن از كتاب المحجّة البيضاء فى تهذيب الاحياء به پايان مىرسد و پس از اين كتاب آداب تلاوت قرآن آغاز مىشود.
و الحمد للّه اوّلا و آخرا و ظاهرا و باطنا و صلّى الله على محمّد و آله.
[٣٩] همان مأخذ باب بيست و يکم.