راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ١٣٤ - باب سوم در باره گيرنده صدقه و اسباب استحقاق او و آداب گرفتن آن و بيان اسباب استحقاق

التَّوْبَةَ عَنْ عِبادِهِ وَ يَأْخُذُ الصَّدَقاتِ وَ أَنَّ الله هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ.»«٦١»

از امام صادق (ع) روايت شده است كه خداوند مى‌فرمايد: «هيچ چيزى نيست مگر اين كه موكّل كرده‌ام كسى غير از من آن را دريافت كند، جز صدقه كه آن را با دست خود مى‌ربايم تا آن جا كه مردى يا زنى يك دانه خرما يا نصف يك دانه را صدقه مى‌دهد و من مانند كسى كه كرّه اسب يا بچّه شترش را پرورش مى‌دهد آن را مى‌پرورانم بطورى كه در روز رستاخيز كه مرا ديدار مى كند صدقه‌اش همچون كوه احد باشد.»»

باب سوم در باره گيرنده صدقه و اسباب استحقاق او و آداب گرفتن آن و بيان اسباب استحقاق‌

بدان تنها كسى مستحقّ زكات است كه آزاد و مسلمان باشد و از تبار هاشم و عبد المطّلب نباشد و داراى يكى از اوصاف اصناف هشتگانه‌اى باشد كه در كتاب خداوند ذكر گرديده«٦٣» و زكات به آنها تخصيص داده شده است بنابر اين زكات به كافر، برده، هاشمى و مطلّبى داده نمى‌شود امّا دادن آن به كودك و مجنون در صورت اخذ ولىّ آنها جايز است.

مى‌گويم: شرط بودن حريّت بطور مطلق درست نيست چنان كه بزودى ذكر خواهد شد، و الحاق مطّلبى به هاشمى در نزد ما از نظر قول و روايت نادر است. دادن زكات به هاشمى جايز است مشروط به اين كه دهنده زكات هاشمى باشد يا آن كه خمس، مخارج او را كفايت نكند. از نظر ما (شيعه) دادن زكات بجز دسته المؤلّفة قلوبهم مشروط به اين‌