تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٨٦ - شرح آيات

الْقِيامَةِ- و كسانى كه ايمان آورده بودند مى‌گويند: اينان خود و كسانشان را در روز قيامت بر باد دادند.» به سبب ستم و گمراهى خويش. هر آينه خداى سبحان فرصتى بزرگ به انسان داده و به او نيرو بخشيده و به كسانش بهره داده است، ولى ستمگران اين فرصت را از دست مى‌دهند و خود كارى شايسته نمى‌كنند كه از توانمنديهاى خويش به روز قيامت بهره برند و كسانشان را نيز بر كردار شايسته نمى‌پرورند/ ٣٩١ تا بدان روز از نكوكاريهاى فرزندان خود بهره‌اى يابند، و بدين سان زيانمندى و خسارتشان در آن روز هراس آور دو چندان مى‌شود.

«أَلا إِنَّ الظَّالِمِينَ فِي عَذابٍ مُقِيمٍ‌- آگاه باش كه ستمكاران در عذاب دايم خواهند بود.» يعنى هيچ گاه از آن بيرون نخواهند آمد.

[٤٦] هم چنان كه بيقين ستمگران ياران و همدستان خود را نيز روز قيامت از دست مى‌دهند، روزى كه تمام پيوندها و رابطه‌هايى كه در دنيا آنها را از پيمودن راه درست باز مى‌داشت گسيخته مى‌شود.

«وَ ما كانَ لَهُمْ مِنْ أَوْلِياءَ يَنْصُرُونَهُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ‌- جز خدا يار و مددكارى ندارند كه آنها را يارى دهند.» اين معنى دهها بار در قرآن تكرار مى‌شود، ولى براى چه آيات بر اين نكته تأكيد مى‌كنند كه كسانى كه انسان به آنها تكيه مى‌كند و متوسّل مى‌شود و آنها را مى‌پرستد، همچون طاغوتها، و نيرومندان و توانگران و صاحبان دانش گمراه كننده و نامداران هرگز سودى به او نخواهند رساند؟ زيرا از بزرگترين عوامل گمراهى ياران بد هستند كه ستمكار به آنها فريفته مى‌شود و با تكيه بر آنها در ربودن حقوق مردم گستاخانه پيش مى‌رود. آيا نمى‌انديشد كه روز قيامت اينان هيچ سودى به او نمى‌رسانند؟

«وَ مَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَما لَهُ مِنْ سَبِيلٍ‌- و هر كس را كه خدا گمراه كند هيچ راهى برايش نيست.»