دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٥٤٦ - ٢ چگونگى شكلگيرى مراسم و ابلاغ

مسلمان حج‌گزار، بر جهاز شتران بر مى‌آيد و سخن آغاز مى‌كند و حمد و ثناى خداوند مى‌گويد. سپس بارها از مردم بر سختكوشى، ابلاغ، اندرزگويى و كوتاهى نكردن خويش در ابلاغ حق، و ... گواهى مى‌گيرد و سرانجام، در حالى كه دست على ٧ را گرفته و فراز آورده بدان سان كه سپيدى زير بغل آن دو نمايان است، مى‌فرمايد:

من كنت مولاه فعليّ مولاه.

هر كه من مولاى اويم، اين على مولاى اوست.

اكنون بايد بنگريم كه پيامبر ٦ با اين همه تمهيد، در فضايى بدان گونه، در ميان جمعى بدان سان و با تأكيد بر مطرح شدن سخن در همان جا و با همان حال و هوا، چه گفته و از آن، چه چيزى اراده كرده است. دوستى على ٧ را؟ پيامبر ٦ كه در هنگامه عظيم اين حج، بارها سخن گفته و از جمله بر «مودّت» اهل‌بيتش تأكيد كرده‌بود، از نگه‌داشتن اين‌همه انسان در آن جوّ آتشين و شنوانيدن اين پيام به‌آنان و تأكيد بر رساندن آن به ديگران، چنين قصد داشت كه: «على را دوست بداريد»؟ مگر دوست داشتن على ٧، نيازمند توصيه است؟! او سرآمد مؤمنان و برجسته‌ترين چهره اين مكتب است و مؤمنان، همه مأمور به دوست داشتن يكديگر و نهايتا مأمور به‌دوست داشتن على ٧ هستند. آيا گفتن‌اين موضوع، نياز به‌اين همه‌تمهيد داشت؟!

در بخش چهاردهم اين دانش‌نامه، احاديث درباره «مهرورزى به على ٧»