اسرار توحيد (ترجمه توحيد صدوق) - اردکاني، محمد علي - الصفحة ٢٥٨ - «باب سى و يكم» در ذكر معنى(بسم الله الرحمن الرحيم)
در زده كه چيزى از چيزها قادر است بر اينكه تو را از ورطه و محل هلاكتت برهاند عرض كرد آرى حضرت صادق ٧ فرمود كه اين همان خدائيست كه قادر است بر نجات دادن در جايى كه هيچ نجات دهنده نيست و فرياد رسنده در جايى كه فرياد رسنده نه بعد از آن حضرت صادق ٧ فرمود و هر آينه بسا است كه بعضى از شيعيان ما در ابتداى كار خويش بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ را ترك كرده پس خداى عز و جل او را بمكروه و ناخوشى مىآزمايد تا آنكه او را بر شكر خداى تبارك و تعالى و ثناى بر او آگاهى دهد و عيب و تقصيرش را از او بكاهاند و باطل و نابود گرداند در نزد تركش گفتن بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ را و فرمود كه مردى بسوى حضرت على بن الحسين ٨ برخاست و عرض كرد كه مرا خبر ده كه معنى بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ چيست على بن الحسين ٨ فرمود كه حديث كرد مرا پدرم از برادرش حضرت امام حسن ٧ از پدرش امير المؤمنين : كه مردى بسوى او برخاست و عرض كرد كه يا امير المؤمنين مرا خبر ده از بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ كه معنى آن چيست فرمود كه قول تو اللَّه بزرگتر نامى است از نامهاى خداى عز و جل و آن نامى است كه نسزد كه غير خدا بآن ناميده شود و هيچ مخلوقى بآن ناميده نشده آن مرد عرض كرد كه پس تفسير و بيان قول آن جناب اللَّه چيست فرمود كه آنكه هر مخلوقى در نزد بريده شدن اميد از هر كه غير از او است و پاره پاره شدن اسباب از هر كه سواى او باشد در نزد حاجتها و سختيها بسوى او پناه ميبرد و بيانش آنست كه هر سردارى در اين دنيا و بزرگوارى در آن و هر چند كه بىنيازى و طغيانش بزرگ باشد و حاجتهاى كسى كه غير او يا پستتر از او است بسوى او بسيار باشد پس بدرستى كه ايشان بزودى محتاج شوند بحاجاتى چند كه اين بزرگى نما بر آنها قدرت ندارد و همچنين اين بزرگ نما محتاج مىشود بحاجتى چند كه بر آنها قدرت ندارد پس در نزد ضرورت و ناچارى وفاقه و پريشانيش بسوى خدا منقطع مىشود تا وقتى كه مقصودش كفايت شود بسوى شرك برگردد آيا نشنيدهاى كه خداى عز و جل ميفرمايد كه قُلْ أَ رَأَيْتَكُمْ إِنْ أَتاكُمْ عَذابُ اللَّهِ أَوْ أَتَتْكُمُ السَّاعَةُ أَ غَيْرَ اللَّهِ تَدْعُونَ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ بَلْ إِيَّاهُ تَدْعُونَ فَيَكْشِفُ ما تَدْعُونَ إِلَيْهِ إِنْ شاءَ وَ تَنْسَوْنَ ما تُشْرِكُونَ يعنى بگو اى محمد با كفار بر وجه محاجه و الزام كه چه مىبينيد اگر بيابد شما