رسائل شيخ اشراق - شيخ اشراق - الصفحة ٣٢٩ - فصل سوم در اثبات لذت و محبت بنده مر حق تعالى را

ميل نفس و ميل نفس بجنس خود بود[١] و حقّ تعالى متعالى‌[٢] است از آنكه او را با خلق‌[٣] مجانستى بود، بلكه‌[٤] محبّت عبارتست از طاعت بنده مر حقّ تعالى را[٥]، و اهل معرفت‌[٦] اثبات كردند محبّت را و لذّت را، و درين‌[٧] جنسيّت شرط نسبت نزد ايشان‌[٨] از آنكه‌[٩] مردم لونى را دوست دارد[١٠] يا هيأتى را با آنكه از جنس او نيست. و محبّت حقّ تعالى‌[١١] بقواى حيوانى‌[١٢] تعلّق ندارد، بلكه نقطه [ربّانيّت كه مركز اسرار حقّ است در آدمى‌][١٣]، و اين محبّت بذوق تعلّق دارد[١٤]. و محبّت شاد شدن ذاتيست بتصوّر حضور[١٥] ذات‌[١٦] ديگر و جنسيّت درين‌[١٧] شرط نيست.

(١٥) و عشق عبارتست از محبّتى كه از حدّ بيرون رفته‌[١٨] باشد، [و عشق با يافتن مراد نماند و شوق نماند][١٩]، پس‌[٢٠] هر مشتاقى بضرورت چيزى يافته است و چيزى نايافته، كه اگر از جمال معشوق همه يافته بودى‌[٢١] آرزوش نماندى‌[٢٢]، [و اگر هيچ نيافته بودى و ادراك نكرده، هم آرزوش متصوّر نشدى‌][٢٣].

پس هر[٢٤] مشتاقى يابنده‌[٢٥] نايابنده باشد. و در شوق نقص است‌[٢٦]، زيرا كه نايافتن در وى‌[٢٧] ضروريست.

[١] نفس و ميل نفس بجنس خود بود: نفس بجنس خويش‌S

[٢] حق تعالى متعالى:

خداى تعالى منزه‌T

[٣] خلق: مخلوقات‌T

[٤] بلكه: بل‌T

[٥] مر حق تعالى را:

حق راS

[٦] اهل معرفت: اهل محبت‌T

[٧] و در اين: در آن‌T

[٨] نزد ايشان:-T

[٩] از آنكه: كه‌T

[١٠] دارد: دارندS

[١١] حق تعالى: خداى تعالى‌T

[١٢] حيوانى:

جسمانى‌T

[١٣] ربانيت ... در آدمى: ربانى كه مركز اسرار حق است تعلق بدو داردT

[١٤] و اين محبت بذوق تعلق دارد:-T

[١٥] حضور: بحضورT

[١٦] ذات: ذاتى‌T

[١٧] درين: در آن‌T

[١٨] بيرون رفته: گذشته‌T

[١٩] و عشق ... شوق نماند: و عشق يافتن مراد نمايد و شوق نمايدS

[٢٠] پس:-S

[٢١] يافته بودى: مراد يافته باشدS

[٢٢] آرزوش نماندى: آرزوى وى بنماندS

[٢٣] و اگر هيچ ... نشدى: اگر هيچ نايافته باشد و ادراك نكرده هم آرزوش متصور نشودS

[٢٤] پس هر: پس همه‌S

[٢٥] يابنده: يابنده وT

[٢٦] نقص است: نقصى است‌T

[٢٧] در وى: دروS