رسائل شيخ اشراق - شيخ اشراق - الصفحة ٤٢١ - فصل دوم در پيوستن نفس ناطقه انسانى ببدن انسان و چگونگى آن

فصل دوم در پيوستن نفس ناطقه انسانى‌[١] ببدن انسان‌[٢] و چگونگى آن‌

(٢٢) پس چون در اين عالم مزاجى پديد آيد كه لطيف‌تر و معتدل‌تر باشد از مزاج نبات‌[٣] و حيوان غير ناطق و مستعدّ[٤] باشد مر[٥] قبول نفس ناطقه را از آن عالم روحانى، نفسى فائض شود از نفوس سماوى و بخصوصيّتى‌[٦] كوكبى‌[٧] بدو[٨] پيوندد، كه آن نفس‌[٩] پيش از آن بدن‌[١٠] كه بوى پيوندد موجود شده‌[١١] باشد بالقوه‌[١٢] و با بدن‌[١٣] موجود شود بفعل. و آن نفس ناطقه را آلتى باشد در تجاويف‌[١٤] دماغ [كه آن را «روح نفسانى» خوانند و او را مشابهتى هست باجرام سماوى. و غرض آفرينش بدن انسان خود اين پاره روح نفسانى است كه در تجاويف‌[١٥] دماغ است تا آلت‌][١٦] نفس ناطقه باشد[١٧] كه‌[١٨] بدو تخيّل و تفكّر و توهّم همى‌كند[١٩]. اكنون گوئيم‌[٢٠] نفس انسانى كه مادّه‌[٢١] روح حيوانيست و با[٢٢] بدن موجود همى‌شود[٢٣]، پيش از بدن موجود بقوّت بوده است نه بفعل‌[٢٤]، و نتوان گفتن مطلقا كه خود ناموجود[٢٥] بوده است بحكم آنكه از عدم مطلق وجود نيايد[٢٦]. و برهان بر آنكه او[٢٧] موجود

[١] ناطقه انسانى: ناطقه‌TM

[٢] بدن انسان: بدن انسانى‌TM

[٣] نبات: بيان‌H

[٤] و مستعد: مستعدM

[٥] مر:-TM

[٦] و بخصوصيتى: و خصوصاH

[٧] كوكبى:-TM

[٨] بدو: بوى‌TM

[٩] نفس:-TM

[١٠] بدن:-TM

[١١] شده: بوده‌S

[١٢] بالقوه: بقوت‌TM

[١٣] و با بدن: بايد كه‌TM

[١٤] تجاويف: تجويف‌H

[١٥] تجاويف:

تجويف‌H

[١٦] كه آن را ... تا آلت:-TM

[١٧] تا آلت نفس ناطقه باشد: و آن نفس ناطقه را آلتى باشدT

[١٨] كه: وMH تاT

[١٩] همى‌كندTM

[٢٠] اكنون گوئيم: بدان كه‌TM

[٢١] ماده: آلت اوH

[٢٢] و با: باTM

[٢٣] همى‌شود: همى‌آيدM ، همين آيدT

[٢٤] نه بفعل:-TM

[٢٥] ناموجود: يا موجودM

[٢٦] نيايد: نبايد

[٢٧]H او: آن‌M ،- اوH