رسائل شيخ اشراق - شيخ اشراق - الصفحة ٣٤٨ - (٢١) قسم اول كه تعلق بعالم اجسام دارد

نگذاشتى كه آسمان و ستارگان را بديدندى‌[١]. و هوا را همچنين رنگى‌[٢] نيست، و او را سه طبقه است: طبقه‌اى‌[٣] بزمين نزديكتر[٤] است و آن جائى‌[٥] باشد كه آب سرد نباشد[٦] و آن مطرح شعاع آفتاب است و گرم و تر باشد[٧]. و طبقه‌اى بالاى آب است و آن زير[٨] هواى صرف است‌[٩] و آن دو طبقه است: طبقه‌اى به هواى صرف پيوسته است و آن سرد است‌[١٠] و آن را «كره زمهرير» خوانند، و طبقه‌اى به كره اثير پيوسته است، بخارات‌[١١] خشك و دودهاى آتش آنجا متراكم شوند.

(٢٥) و بدان كه چون سردى بر هوا غالب شود و گرمى‌[١٢] از وى‌[١٣] دور كند آب گردد و قطره قطره فرو آيد[١٤]، آن را باران خوانند. و چون سردى بر باران افتد[١٥] بفسرد و همچون‌[١٦] پنبه زده فرو مى‌آيد، آن را برف خوانند.

و چون گرمى بر برف افتد و پيرامن آن را[١٧] بگدازد [و چون زيرتر رسد بادى سرد بر وى‌][١٨] افتد و او را[١٩] قوى بفسراند آن را تگرگ خوانند، و آن در وقت بهار بود[٢٠] كه هوا گرم و تر باشد[٢١].

(٢٦) و بدان كه‌[٢٢] چون بخار[٢٣] از زمين بر آيد[٢٤] و هوا را[٢٥] زحمت كند و اجزاى هوا بر يكديگر افتد و هوا در جنبش آيد، آن را باد خوانند. و چون بخار[٢٦] گرم قصد بالا كند و ابرى كثيف قصد زير دارد بر يكديگر افتند[٢٧] و

[١] بديدندى: ببينندS

[٢] رنگى: رنگ‌S

[٣] طبقه‌اى: طبقه‌S

[٤] نزديكتر:

نزديك‌S

[٥] جائى: آن جاى‌S

[٦] سرد نباشد: باشدF ، نباشدP

[٧] تر باشد: تر است‌S

[٨] زير:-SP

[٩] صرف است:+ ميان كره اثيرS

[١٠] و آن سرد است:-F

[١١] است بخارات: بخارهاى‌S

[١٢] و گرمى: گرمى راS

[١٣] وى: اوS

[١٤] آيد: مى‌آيدS

[١٥] افتد:+ و سردى قوى‌S

[١٦] و همچون: همچون‌F

[١٧] آن را:

برفراS

[١٨] و چون ... بر وى: و هواى سرد بر آنجاF ، و چون زيرتر رسد باز سردى بر اوP

[١٩] و او را:-F

[٢٠] بود: باشد

[٢١] باشد: شودS

[٢٢] و بدان كه:

بدان كه‌S

[٢٣] بخار: بخارى‌S

[٢٤] برآيد: متصاعد شودS ، متراكم شودP

[٢٥] هوا را:

بر هواS

[٢٦] بخار: بخارى‌S

[٢٧] بر يكديگر افتند: و بر يكديگر افتدS