راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٢٠٠ - باب سوّم در بيان روزه مستحبّ

بايد افطار تو يك ساعت بعد از ظهر با شربت آبى باشد چه آن روز در چنين وقتى جنگ با خاندان پيامبر خدا (ص) فروكش كرد و نبرد با آنها آرام شد.»«٢٩»

چون سند حديث مذكور معتبر است سزاوار است به آن عمل شود. اين گونه روزه را روزه تأديبى مى‌گويند، و آن عبارت از اين است كه براى تأسّى جستن به روزه‌داران در پاره‌اى از روز از به كار بردن مفطرات امساك شود و اين روزه غير از اين مورد در هفت جاى ديگر نيز از طريق نصّ و اجماع وارد است:

١- مسافر هر گاه در ماه رمضان پيش از ظهر يا بعد از ظهر نزد خانواده‌اش باز گردد و يا به شهرى كه قصد اقامت ده روز يا بيشتر را در آن دارد وارد شود و افطار كرده باشد.

٢- بيمار هر گاه در ماه رمضان در اثناى روز بهبود يابد.

٣- حائض و نفساء چنانچه در اثناى روزهاى ماه رمضان پاك شوند.

٤- كافر هر گاه در همين ايّام مسلمان شود.

٥- كودك چنانچه در روزه ماه رمضان بالغ گردد.

٦- ديوانه در همين اوقات افاقه پيدا كند.

٧- مدهوش در روز ماه رمضان به هوش آيد.

تمرين كودك براى روزه گرفتن در نه سالگى ملحق به اين موارد است.

فصل: روزه‌هاى حرام‌

در روز عيد فطر و اضحى روزه گرفتن حرام است همچنين بر كسى كه در منا وقوف دارد حرام است ايّام تشريق را روزه بدارد و نيز روزه يوم الشّك (روزى كه ميان آخر ماه شعبان و اوّل ماه رمضان مشكوك است) و روزه زن و برده چنانچه مستحبّى باشد بدون اجازه همسر و مولى حرام است و نيز روزه در حال مرض و سفر جز آنچه استثنا شده و روزه صمت (خاموشى) و وصال حرام است.