الهيّه بر مظاهر اسم رحمان و رحيم مترتب و جميع لذات و نعم صورى و معنوى از اين دو اسم است و جميع آلام و كافه عذابها از صورى و معنوى و جسمانى و روحانى بر اعمال و نيّات سوء و قبيح ناشى از غضب و ثمره حكومت اسم جبّار و منتقم و ديگر اسماى متجلى در مظاهر اشقيا و عصات و مبعدين از رحمت حق، مترتب مى‌باشد، ناچار غضب و رضاى حق تعالى داراى سه مرتبه است، از باب آن كه كليه اسماى جلاليه و جماليه داراى سه درجه مى‌باشد:

مرتبه اول و درجه نخست رحمت الهى، اتصاف نفوس به علوم و معارف الهيه و جلب و امداد صفات روحانيت، ناچار درجه اول غضب محروم ماندن از معارف الهى است كه نقص كلى روح و نفس ناطقه انسانى به حساب آيد، تسلّط عساكر جهل و سلطه شياطين و هواى نفس به انواع و اقسام آن و ابتلا به جهل و جنود آن و غوطه‌ور شدن در خيالات و اوهام و دربند وساوس شياطين انس و جنّ قرار گرفتن، موجب جلب غضب حق و گرفتاريهاى اخروى است، بخصوص ابتلا به جهل مركب در عقايد و امور مربوط به حق اول و صفات الهى، موجب انواع و اقسام عذاب ظاهرى و باطنى، كلى و جزئى است.

درجه دوم غضب، اتصال حرمان و دورى از رحمات حق از نشأت دنيوى است به عالم آخرت و امتداد آن تا وقوع در دركات نيران و مصاحبت با حرمان مطلق و محروميت از اسباب و موجبات خلاصى از غضب حق و حرمان از شفاعت شافعان و ابتلا به شقاوت مطلق از باب محروميت كلى و مطلق، و انقطاع دوره شفاعت «آخر من يشفع، هو أرحم الراحمين».

مستحقان عقوبت الهى، داراى درجات متعددند و يا منقسم به اقسامى مى‌شوند: برخى، به شفاعت ملائكه و انبيا و اوليا، به رحمت حق پيوندند. و برخى، بعد از انتهاى دوره اوايل شفاعت جناب ختمى مرتبت و در زمره اهل توحيد «لا إله إلّا اللّه» قرار گيرند. بعضى در زمره اهل لا إله إلّا اللّه قرار نگيرند و به موجب خطاب كرّوبى جهات حق به مظهر كمال مطلق: يا محمد، ليس ذلك لك.