راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٣٦٩ - كتاب اذكار و دعوات
٦- فَإِذا قَضَيْتُمُ الصَّلاةَ فَاذْكُرُوا الله قِياماً وَ قُعُوداً وَ عَلى جُنُوبِكُمْ.«٥» ابن عبّاس گفته است: يعنى در شب و روز، در خشكى و دريا، در سفر و حضر، در توانگرى و تنگدستى، در بيمارى و تندرستى و در آشكار و نهان.
٧- خداوند در نكوهش منافقان فرموده است: وَ لا يَذْكُرُونَ الله إِلَّا قَلِيلًا.«٦»
٨- وَ اذْكُرْ رَبَّكَ في نَفْسِكَ تَضَرُّعاً وَ خِيفَةً وَ دُونَ الْجَهْرِ من الْقَوْلِ بِالْغُدُوِّ وَ الْآصالِ وَ لا تَكُنْ من الْغافِلِينَ.«٧»
٩- وَ لَذِكْرُ الله أَكْبَرُ«٨»، ابن عبّاس گفته است: اين كلام را دو وجه است: يكى آن كه ذكر حق تعالى نسبت به شما بزرگتر از ذكر شما نسبت به اوست ديگر آن كه ذكر خداوند برتر از هر عبادت ديگر است. و آيات ديگرى از اين قبيل.
اخبار: پيامبر خدا (ص) فرموده است.
١- «گوينده ذكر خدا در ميان غافلان مانند درخت سبزى است كه در ميان گياه خشك خرد شده قرار داشته باشد.»«٩»
٢- «گوينده ذكر خدا در ميان غافلان مانند رزمنده در ميان فراريان است.»«١٠»
٣- «گوينده ذكر خدا در ميان غافلان مانند زنده در ميان مردگان است.»«١١»
٤- «خداوند مىفرمايد: من با بندهام هستم مادام كه مرا ياد مىكند و لبهايش را به
[٥] نساء / ١٠٣: و هنگامي که نماز را به پايان رسانيديد خدا را ياد کنيد در حال ايستادن، نشستن و به هنگامي که به پهلو خوابيدهايد.
[٦]- نساء / ١٤٢: ... و خدا را جز اندکي ياد نميکنند.
[٧]- اعراف / ٢٠٤: پروردگارت را در دل خود از روي تضرّع و خوف و آهسته و آرام صبحگاهان و شامگاهان ياد کن و از غافلان مباش.
[٨]- عنکبوت / ٤٥: هر آينه ذکر خدا را از آن هم برتر است.
[٩]- حليه ابونعيم از ابن عمر با سندي ضعيف، الجامع الصغير.
[١٠]- طبراني از ابن مسعود، و در اين آمده است، مانند: «صبرکنندگان در ميان فراريان است». کافي کليني، ج ٢، ص ٥٠٢، با اندک اختلاف.
[١١]- مأخذ آن را نيافتم جز در مصابيح بغوي، ج ١، ص ٤٨، مسلم و غير او.