راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٤٢٧ - ١٠- ديگر ادب باطن است
علوّ رتبه آن است، و اين كه امام (ع) فرموده است: «و دعا را بدون غلط مىخواند»، از باب ستايش آن است، چه دعا اگر بىاعراب و غلط نباشد معانى آن روشن و دلالت آن ظاهر است، و الفاظى كه دلالت آنها بر معانى خود روشن است برتر از الفاظى است كه مبهم است و بايد آنها را تأويل كرد و نيز دعاى با اعراب و بدون غلط فصيحتر است و در دعا فصاحت مورد نظر است، بويژه اگر مأثور از ائمه (ع) باشد تا آن دليل فصاحت گوينده و نمايانگر فضيلت معصوم باشد و نيز اگر لفظ داراى اعراب باشد چنانچه شنونده نحوى است طبع او از شنيدن آن بيزار نمىشود ليكن اگر بدون اعراب و غلط باشد طبع او از آن نفرت يافته و بسا از آن آزرده نيز مىشود.
گفتهاند: اعمش به سخنان مردى گوش داد كه در گفتارش مرتكب غلط مىشد.
گفت: اين كيست كه سخن مىگويد و دل مرا آزار مىدهد. نقل كردهاند مردى به مرد ديگر گفت: آيا اين جامه را مىفروشىي پاسخ داد: لا عافاك الله (نه خدا تو را عافيت دهد) او گفت: اگر اين را بدانيد دانا شدهايد، بگو: لا و عافاك الله (نه و خدا تو را عافيت دهاد).
نقل شده است مردى به يكى از بزرگان در برابر پرسشى كه از او كرد گفت: لا و اطال الله بقاك، آن بزرگ گفت: من هيچ واوى نديدم كه موقعيّتش از اين واو بهتر باشد.
اين كه امام (ع) فرموده است: «دعاى غلط به آسمان بالا نمىرود» به اين معناست كه دعاى غلطى كه اهل فنّ بر غلط بودن آن گواهى دهند چنانچه معنا را دگرگون كند به آسمان بالا نمىرود، و مطابق آنچه هست به دعا كننده ثواب داده مىشود بلكه پاداش او بر وفق نيّت و قصد وى از دعا خواهد بود.
آنچه مؤيّد اين مطلب است روايت محمّد بن يعقوب از عليّ بن ابراهيم از پدرش از نوفلى از سكونى از ابى عبد الله (ع) است كه: «پيامبر خدا (ص) فرموده است: شخص عجمى از امّتم چون قرآن به عجمى بخواند فرشتگان آن را به عربى بالا مىبرند.»«١٥٢»
[١٥٢] کافي، ج ٢، ص ٦١٦، شماره ١.