نصوص الحکم برفصوص الحکم - حسن زاده الآملي، الشيخ حسن - الصفحة ٨٦ - در پيدايش كثرت از وحدت , و در بيان عالم ربوبى و عالم امر و خلق , و اشارت به سدرة المنتهى , و تسبيح ماسوا و قوس نزول و صعود آنها است

بل على مسافة أخرى كما حقق فى محله فسيره كان من الله و الى الله و فى الله و بالله و مع الله تبارك الله عزوجل و در اين مقام در تفسير شيخ عارف محيى الدين نكاتى بس شريف است بدانجا رجوع شود .

و فى الكافى عن الصادق ( ع ) قيل ما قاب قوسين أو أدنى ؟ قال ( ع ) : ما بين سيتها الى رأسها .

و بدانكه رواياتى كه درباره سدره از معصوم عليهم السلام روايت شده اكثر آنها تشبيه معقول بمحسوس است . و لطائف و اشاراتى است براى ادراك معانى حقيقيه . و عن رسول الله كما فى تفسير النيشابورى رأيت على كل ورقة من ورقها ملكا قائما يسبح الله تا اينكه نيشابورى گويد و المحققون على انها انوار الله تعالى تجلى للسدرة كما تجلى للجبل لكن السدرة كانت أقوى من الجبل و محمد صلى الله عليه و آله كان اثبت من موسى فلم يضطرب الشجرة و لم يصعق محمد صلى الله عليه و آله و روايات سدره گوناگون است عاقل را اشاره كافى است .

و بدانكه عرش خانه بام است و عرش زمين آسمان و عرش عالم جسمانى جسم كل كه قدما آنرا فلك اطلس و فلك الافلاك و معدل النهار و فلك اعلى و محدد الجهات ميناميدند و عرش و كرسى در عبارت معلم فلك اعلى و فلك ثوابت است و جناب علامه شيخ بهاءالدين قدس سره در تشريح الافلاك فرمود : كه فلك اعلى و فلك ثوابت بلسان شرع بعرش و كرسى تعبير ميشود . ولى اين عرشها همه سايه عرش جهان هستى است كه الرحمن على العرش استوى . و نيز عرش در اين عالم آن تخت و كرسى است كه عالم و خطيب و امير و حاكم و امثالهم بر آن آيند تا به اين استعلاى ظاهر كه حاكى و نماينده استعلاى باطن است تنفيذ علم و تثبيت حكم شود كه كرسى مقام بروز اقتدار آن كسى است كه بر وى قرار گرفته است . همچنين عرش الله . پس بدان كه معانى قرآن همه در طول هم اند و همچنين معانى اخبار . سخن را به ذكر اين حديث شريف كوتاه كنيم :

قرطبى در تفسير سوره نجم , پس از نقل طائفه اى از اقوال مفسرين