نصوص الحکم برفصوص الحکم - حسن زاده الآملي، الشيخ حسن - الصفحة ٢٦١ - در تعريف لمس و قوه لامسه , و شم و ذوق است

دماغ است , و اين زوج با زوج چهارم در ابتدا مى آميزد و سپس از آن جدا مى گردد و به چهار شعبه متشعب مى شود تا اين كه گويد : و شعبه چهارم از زوج ثالث در ثقبه اى كه در فك اعلى است نفوذ ميكند تا بزبان رها ميگردد و در طبقه ظاهر زبان متفرع ميشود يعنى شاخه ها ميدواند و افاده حس خاص بان كه ذوق است ميدهد .

اين اعصاب قواى خمس ظاهر در لين و صلابت و غلظت و رقت , سخت متفاوتند كه در كتب تشريح چون كليات قانون و جواهر التشريح و غير هما بتفصيل آورده اند كه ورود در آن مباحث با اين مختصر مناسب نيست .

تبصره : در ميان پنج قوه ظاهرى , فقط سمع و بصر بر بارى تعالى اطلاق شده است . در قرآن مجيد و كتب ادعيه و روايات اهل بيت عصمت عليهم السلام سميع و بصير بسيار آمده است . و در تمام رواياتى كه از خاصه و عامه به طرق مختلفه و صور متعدده در احصاى نود و نه اسم الهى مأثور است كه( : ان لله تسعة و تسعين اسما من دعابها استجيب له و من أحصاها دخل الجنة) اين دو اسم شريف آمده است . و با اين كه در احصاى بعضى از اسماى الهى اختلاف دارند در اين دو اسم متفق اند ولكن در هيچ آيت و روايتى و در هيچ ادعيه مأثورى , اطلاق ذائق و لامس و شام بر بارى تعالى نشده است . راقم را رساله اى در توقيفيت اسماى الهى است كه در مسائل مربوط به آن به نحو مستوفى بحث شده است , اگر خواهى بدان مراجعه كن .