نصوص الحکم برفصوص الحکم - حسن زاده الآملي، الشيخ حسن - الصفحة ٣٩٢ - در بيان حقيقت ملك , و تمثل او براى انسان , و در بيان وحى است

الختمى صلى الله عليه و آله منزلة مشتركة يشارك فيها سائر الانبياء ولو بتفاوت ما , و منزلة خاصة اختصاصية له صلى الله عليه و آله بحسبها تحقق له منصب الخاتمية فى النبوة فصارت منزلة سائر الانبياء منه صلى الله عليه و آله منزلة المجالى و المرايا النبوية و منزلة الخلفاء منه صلى الله عليه و آله فيها و فى الرسالة . و له صلى الله عليه و آله منزلة اختصاصية فوق منزلة الختمية فى النبوة و هى منزلة خلافة الله تعالى خلافة الالهية و الربوبية و من هناك قيل او يقال ان آدم ابالبشر خليفته صلى الله عليه و آله بل خليقته و اليه يشير قول الرئيس ابن سينا فى رسالته المعراجيه فى ذيل منقبة حضرة خاتم الاولياء على المرتضى عليه السلام و فى جملة مناقبه قال : على عليه السلام بين الصحابة كالمعقول بين المحسوس يعنى همه لفظند اوست خود معنى حيث قال ان للانسان ان يصل الى مقام يكاد ان يحل عبادته فليتأمل فيه لمافيه قل من يتمكن من ان يلاقيه .

عبارت متاله نورى كه روح القدس را به روح خامس تعبير كرده است , اشارت بروايات اهل بيت وحى دارد كه اينك متعرض ميشويم . و عبارت جنان صاقوره اشاره بحديثى است از امام عسكرى عليه السلام : و روح القدس فى جنان الصاقورة ذاق من حدائقنا الباكورة .

مرحوم كلينى در كتاب حجت كافى ( ص ٢١٣ج ١ معرب ) بابى دارد بنام باب فيه ذكر الارواح التى فى الائمة عليهم السلام در آن باب باسنادش از جابر عن ابى جعفر باقر عليه السلام روايت كرده است كه قال سألته عن علم العالم ؟ فقال لى يا جابر ان فى الانبياء والاوصياء خمسة ارواح : روح القدس و روح الايمان و روح الحياة و روح القوة و روح الشهوة , فبروح القدس يا جابر عرفوا ما تحت العرش الى ما تحت الثرى . ثم قال يا جابر ان هذه الاربعة ارواح يصيبها الحدثان الاروح القدس فانها لاتلهو و لاتعلب .

و حديث ديگر كه از اين مبسوط تر است نيز در همان باب كتاب كافى از مفضل بن عمر از ابو عبدالله امام صادق عليه السلام است قال