نصوص الحکم برفصوص الحکم - حسن زاده الآملي، الشيخ حسن - الصفحة ٨٥ - در پيدايش كثرت از وحدت , و در بيان عالم ربوبى و عالم امر و خلق , و اشارت به سدرة المنتهى , و تسبيح ماسوا و قوس نزول و صعود آنها است

قدسش تنزل داد كه دأب جهان است .

و چنان كه در نكته ٤٩٣ هزار و يك نكته گفته ايم : بينايان اينجاييها را روازن آن سويى مى بينند , و نابينايان آنسويى را در قوالب اينجاييها در آورند .

و بايد بدانى كه تجافى در دار وجود محال است هميشه لفظ , لفظ است و معنى , معنى . در روح و كلمه نيك دقت كن و در عبارت و يغشى السدرة , يغشى درست تأمل كن بلكه سوره مباركه نجم را با تدبر قرائت كن افلا يتدبرون القرآن ام على قلوب اقفالها ( سوره محمد آيه ٢٥ ) .

و بدانكه نور از اجرام علويه مستقيم بزمين فرود نميايد و حركت از زمين بكرات بالا مستقيم صورت نميگيرد بلكه استداره اى و كمانى است . چنانكه تموج آب استداره اى است كه اگر سنگى بر آب افكنيم , امواج آن همه دائره اى صورت مى گيرد . و تموج هوا از حرف زدن , و از زنگ زدن كه امواج صوتيه مستديره از هوا حادث مى شوند .

اينها را وسيله قرار ده براى دريافت قوس نزولى و قوس صعودى اشياء كه از دو خط مستقيم شكل پيدا نميشود ولى از دو خط كمانى صورت مى گيرد و كثرت از دو قوس است خيلى بايد در قاب قوسين دقيق شد جناب فيض قدس سره در تفسير شريف صافى فرمود :

و هو تمثيل للمقدار المعنوى الروحانى بالمقدار الصورى الجسمانى و القرب المكانى بالدنو المكانى تعالى الله عمايقول المشبهون علوا كبير فسر الامام عليه السلام مقدار القوسين بمقدار طرفى القوس الواحد المتعطفين كأنه جعل كلا منهما قوسا عليحدة فيكون مقدار مجموع القوسين مقدار نوس الواحد و هى المسماة بقوس الحلقة و هى قبل ان يهيأ للر مى فانها حينئذ تكون شبه دائرة و الدائرة تنقسم بمايسمى بالقوس و فى التعبير عن هذا المعنى بمثل هذه العبارة اشارة لطيفة الى أن السائر بهذا السير منه سبحانه نزل و اليه صعد ان الحركة الصعودية كانت انعطافية و انها لم تقع على نفس المسافة النزولية