اَلَّذِي يَجِدُونَهُ ،آن‌كه مى‌يابند نام او را در تورات و انجيل نوشته.و اين كتابها به نزديك ما كس نياورد و ما را برآن اطّلاع نبود.از صفت او آن است كه [٢]امربه‌معروف كند و نهى منكر كند [٣]و طيّبات و چيزهاى پاكيزه بر ايشان حلال كند و چيزهاى پليد بر ايشان حرام كند. وَ يَضَعُ عَنْهُمْ إِصْرَهُمْ ،و بار گران و تكليفهاى دشخوار از ايشان فرونهد.ابن عامر تنها خواند.«آصارهم»أى أثقالهم بر جمع، [و هو جمع] [٤]اصر،و الإصر الثّقل.

عطاء بن يسار گفت:عبد اللّه بن عمرو بن العاص را ديدم،او را گفتم:مرا خبر ده از صفت رسول-عليه السّلام-در تورات،گفت:اجل و اللّه كه او در تورات مذكور است و موصوف چنان كه در قرآن.در تورات هست به لغت ايشان آنچه معنى اين است: يٰا أَيُّهَا النَّبِيُّ إِنّٰا أَرْسَلْنٰاكَ شٰاهِداً وَ مُبَشِّراً وَ نَذِيراً [٥]،و حرزا للأمّيّين [٦]أنت عبدي و رسولى سمّيتك المتوكّل لست بفظّ و لا غليظ و لا صخّاب فى الأسواق، اى پيغامبر ما تو را بفرستاديم گواه بر خلقان و بشارت‌دهنده و ترساننده و حرزى و معقلى امّيان را-يعنى امّت خود را-تو بندۀ منى و رسول منى،تو را متوكّل نام نهادم.

در دگر آيت هست در صفت او:فظّ و بدخوى و [٧]سطبردل نباشد و بانگ‌دارنده در بازارها،و اهل بدى را به بدى جزا نكند و لكن عفو كند و در گذارد،و ما او را با جوار رحمت نياريم تا دين كژ را به او راست نكنيم به آن‌كه اهل روزگارش بگويند:لا اله الّا اللّه،بگشاييم [٨]به او دلهاى بسته و چشمهاى

[١] .اساس:ندارد،مج،وز:نيفگند،لت بيفگند،با توجّه به مل افزوده شد.

[٢] .مل+يأمرهم بالمعروف و ينهاهم عن المنكر.

[٣] .مل:ندارد+و يحلّ لهم الطّيّبات.

[٤] .اساس:ندارد،با توجّه به مج،وز افزوده شد.

[٥] .سورۀ احزاب(٣٣)آيۀ ٤٥.

[٦] .مج،وز:للامنين.

[٧] .مل:ستبر.

[٨] .مج،وز:بگشا.