كه سقط في يده و اسقط[١٩٨-پ]في يده،پندارى [١]كه آنچه مضرّت او در آن است در دست او نهادند،چون بداند كه آنچه كرد [٢]بد بود پشيمان شود،و اين از جمله كنايات مليح است،و نيز در جاى خجالت مستعمل باشد.و به زبان [٣]ما نيز چون كسى پشيمان و خجل شود از كارى،گويد:[من] [٤]از دست در افتادم كه آن ديدم،و در حقّ [٥]ايشان هر دو بود:هم پشيمانى هم خجالت.

وَ رَأَوْا أَنَّهُمْ قَدْ ضَلُّوا ،اين«رؤيت»به معنى علم است،و بدانستند كه گمراه شدند به عبادت عجل پس ازآن‌كه موسى-عليه السّلام-بازآمد و ايشان را معلوم شد كه آن تلبيس [٦]سامرى كرد بر ايشان،آنگه از سر پشيمانى گفتند: لَئِنْ لَمْ يَرْحَمْنٰا رَبُّنٰا ،اگر خداى ما بر ما رحمت نكند و ما را بنيامرزد [٧]،ما از جمله زيان‌كاران باشيم.

حسن بصرى گفت:جمله گوساله‌پرست شدند مگر هارون-عليه السّلام.

گفت [٨]به [٩]دليل آن‌كه موسى-عليه السّلام-خود را دعا كرد و هارون را،في قوله:

قٰالَ رَبِّ اغْفِرْ لِي وَ لِأَخِي وَ أَدْخِلْنٰا فِي رَحْمَتِكَ وَ أَنْتَ أَرْحَمُ الرّٰاحِمِينَ [١٠] ،و اگر مؤمنى دگر بودى آنجا او را با خود و با هارون شريك كردى در دعا.

اهل كوفه خواندند الّا عاصم:لئن لم ترحمنا ربّنا،به«تا»ى خطاب و نصب«ربّنا»على تقدير:يا ربّنا.

وَ لَمّٰا رَجَعَ مُوسىٰ إِلىٰ قَوْمِهِ غَضْبٰانَ أَسِفاً ،چون موسى-عليه السّلام-بازآمد و آن حال ديد [١١]،دلتنگ شد و خشم گرفت،و گفتند:خداى تعالى او را آنجا

[١] .آج،لب:پنداريد.

[٢] .مج،وز،مل،لت:كردند.

[٣] .اساس:زمان،با توجّه به مج،وز تصحيح شد.

[٤] .اساس:ندارد،با توجّه به مج،وز افزوده شد.

[٥] .مج،وز:و به ناحق.

[٦] .مج،وز،مل،لت:تلبيسى است كه.

[٧] .مل+و يغفر لنا لنكوننّ من الخاسرين.

[٨] .مج:ندارد.

[٩] .مل:بدان.

[١٠] .سورۀ اعراف(٧)آيۀ ١٥١.

[١١] .آج،لب:بديد.