سلمان [١]و أبو ذرّ و مقداد و خبّاب،و اين ضعفا آنان هستند كه شما سوگند خوردى [٢]كه خداى رحمت با ايشان نرساند،و اين آيت دليل مى‌كند[بر آنكه ] [٣]اصحاب اعراف خداوندان مراتب و منازل رفيعه باشند از پيغامبران و امامان كه از سر دلال و وثاقت به پايه[و] [٤]قدر خود اين توانند گفتن،و الّا آن اقوال مختلف كه حكايت كرده شد ايشان را از كار خود و فروماندگى و خوف چندان بود كه پرواى آن ندارند كه بر كافران تهكّم كنند و از سر بطر [٥]سخريّت كنند،و از همۀ اقوال آن خبر كه از صادق [٦]-عليه السّلام-روايت كرديم بهتر است براى مطابقت آن ظواهر آيات كه مقدّم و مؤخّر اين آيت است،و آنگه خبر عبد اللّه عبّاس در حمزه و جعفر و اميرالمؤمنين [على] [٧]براى آن‌كه حق‌تعالى به لفظ «رجال» [٨]گفت و در دگر آيت هم ايشان را به اين لفظ خواند في قوله: مِنَ الْمُؤْمِنِينَ رِجٰالٌ صَدَقُوا مٰا عٰاهَدُوا اللّٰهَ عَلَيْهِ فَمِنْهُمْ مَنْ قَضىٰ نَحْبَهُ [٩]،يعنى عبيدة بن الحارث و حمزة بن عبد[المطّلب] [١٠]و جعفر بن أبى طالب. وَ مِنْهُمْ مَنْ يَنْتَظِرُ [١١]، عليّ بن أبي طالب-عليه السّلام.

و بعضى دگر گفتند:كلام خداست مبتدأ نه حكايت،و قول اوّل درست‌تر است و قول بيشتر مفسّران آن است. اُدْخُلُوا الْجَنَّةَ ،بر قول اوّل هم كلام اصحاب اعراف است،و در كلام قول مضمر است و تقدير آن است كه:يقولون للمستضعفين، گويند آن ضعفا را كه اشارت«أ هؤلاء»به ايشان است بر رغم آن جبابرۀ دوزخيان كه در بهشت شوى كه [١٢]بر شما خوفى [١٣]و اندوهى نيست،و بر قولى ديگر كلام

[١] .اساس،مل،آج،لب،آف،آن:مسلمانان،با توجه به مج،وز تصحيح شد.

[٢] .مج،وز،مل،آج،لب:خورديد.

[١٠] [٤] [٣] .اساس:ندارد،با توجه به مج،وز افزوده شد.

[٥] .مج،وز+و.

[٦] .مل:از حضرت امام جعفر صادق.

[٧] .اساس:ندارد،با توجه به مج،وز افزوده شد،آج،لب+عليه السّلام.

[٨] .اساس،بم،لت:حال،با توجه به مج،وز تصحيح شد.

[١١] [٩] .سورۀ احزاب(٣٣)آيۀ ٢٣.

[١٢] .مج،وز،مل:شويد كه.

[١٣] .مج،وز+و ترسى.