روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ١٤٧ - ترجمه

او قصد آدم كرد به وسوسه [١]مقصودش از او حاصل شد دانست كه فرزندان او در قوّت و ثبات قدم از او ضعيف‌تر باشند.

خداى تعالى [٢]بعد از اين حكايت آن بكرد كه او را چه گفت و چگونه براند و لعنت كرد،گفت: اُخْرُجْ مِنْهٰا ،ازآنجا برو. مَذْؤُماً [٣]،عبد اللّه عبّاس گفت:

ملوما،ملامت و سرزنش كرده.ابن زيد گفت:يعنى مذموما،يقال:ذأمه و يذأمه، ذأما و ذامه يذيمه ذيما اذا عابه و الذّيم اشدّ العيب،قال الشّاعر [٤]:

صحبتك إذ عيني عليها غشاوة فلمّا انجلت قطّعت نفسي أذيمها
و قال اميّة بن ابى الصّلت [٥]:

و قال لإبليس ربّ العباد اخرج دحيرا لعينا مذموما [٦]
و قال الاعشى: [٧]

و قد قالت قتيلة اذ رأتني و اذ لا تعدم الحسناء ذاما [٨]
مَدْحُوراً ،اى مدفوعا على وجه الهوان،رانده و دفع كرده بر وجه استخفاف و مهانت،و قيل:هو الطّرد،يقال:دحره يدحره دحرا و دحورا.مجاهد و سدّى گفتند:«مدحور»رانده باشد. لَمَنْ تَبِعَكَ مِنْهُمْ ،اين«لام»جواب قسم محذوف است،يعنى هركه از ايشان كه آدميان‌اند تو [٩]را كه ابليسى متابعت كنند. لَأَمْلَأَنَّ جَهَنَّمَ مِنْكُمْ أَجْمَعِينَ ،دوزخ را از شما و ايشان پربار كنم،و براى آن خطاب اوّل بر واحد كرد كه خطاب با ابليس بود،چون به جزا رسيد غاوى و مغوى را [١٠]ضالّ و مضلّ را و داعى و مجيب را به‌يك‌بار در جزا [١١]آورد بر عموم گفت:منكم،از شما