و گفتند اندر شكمهاى اين چهارپايان[خاص] [١]مردان را و حرام كرد بر همسران [٢]ما و اگر باشد مردار اندر آن انباز باشند پاداشت كنندشان بدين دروغ [٣]گفتنشان كه او حكيم است [٤]و دانا.

؛زيان كردند آن‌كس‌ها كه كشتند [٥]فرزندانشان بى‌خردى [٦]بى‌دانشى و حرام كردند آنچه روزى كردشان خداى دروغ گفتند بر خداى بى‌راه شدند [٧]و نبودند راهيابندگان [٨].

قوله تعالى: وَ هٰذٰا صِرٰاطُ رَبِّكَ مُسْتَقِيماً الآية،اشاره به«هذا»محتمل است كه به چيزى باشد از دو چيز:عبد اللّه عبّاس گفت:اشارت است به اسلام.بعضى دگر گفتند:اشارت است به بيابانى [٩]كه در قران هست و اضافۀ«صراط»با خداى تعالى براى آن است كه نهندۀ اين راه اعنى راه اسلام و نصب‌كننده و بيان‌كننده و اقامت دليل‌كننده بر او خداست-جلّ جلاله-و به غلبۀ استعمال از اين روا داشتند اعني اضافۀ صراط با خداى كردن چنان كه استعمال راه دين بقوله: فِي سَبِيلِ اللّٰهِ [١٠]،و به بدل اين دو لفظ روا نداشتند كه گويند طريق اللّه.و معنى صراط اللّه،دين اللّه باشد و معنى سبيل اللّه طاعة اللّه.و قوله مستقيما،نصب على الحال من قوله:هذا،و التّقدير اشير اليه مستقيما،و مثله قوله:و هذا بعلي شيخا [١١]،يعنى در او كژى [١٢]

[١] .اساس:ندارد،با توجّه به مج افزوده شد.

[٢] .مج،وز:زنان.

[٣] .مج،وز:وصف.

[٤] .مج،وز:محكم كار.

[٥] .مج،وز:بكشند.

[٦] .مج،وز:سبكسارى.

[٧] .مج،وز:گمراه شدند.

[٨] .مج،وز،آج،لب:ره‌يافتگان.

[٩] .لت:بينايى.

[١٠] .سورۀ بقره(٢)آيۀ ١٩٠.

[١١] .سورۀ هود(١١)آيۀ ٧٢.

[١٢] .آن:لذّتى.