درخشان پرتوى از اصول كافى - حسينى همدانى نجفى، محمد - الصفحة ١٦٣ - شرح
بالاخره آفريدگار در خلق و آفرينش لطيف است و در هر موجودى رموز و لطايفى نهاده است از جمله خلق او بطور ابداع و لا من شىء است و بماده خارجى نياز ندارد بلكه آنچه را بيافريند بطور ابداع و اقتراحى است ماده را مىآفريند و همچنين صورت هر موجودى را نيز مىآفريند بدون اينكه مادهئى داشته باشد بالاخره از كتم عدم هر چه را بيافريند بىماده و بىسابقه است.
مثلا شكوفهها را در اثر نيروى غيبى و اشعه هستى به نيروهاى مختلف از قبيل هوا و آب و حرارت و نور خورشيد در مدت زمانى شكوفهها بصورت ميوههاى گوارا و شاداب در مىآورد و نيروى غيبى و خلق ميوهها از مواد خارجى و خلط نيست بلكه لا من شىء و از كتم عدم است.
و همچنين لطافت كه در باره هر يك از انواع موجودات بكار رفته است كه دقايق مرموز و وجوه رفق و تناسب با نظام جهان در آنها بوديعت نهاده شده است و اسرار و رموزى در هر يك از انواع نباتات و حيوانات و جمادات نهاده شده كه آثار و فوايدى بر آنها مترتب مىشود.
بالاخره در هر يك از انواع موجودات لطايف و رموزى در كمون دارند نظام جهان بر مجموع آنها مترتب خواهد بود بطورى كه اساس خلقت نظام طبع بر لطايف و دقايق مرموزى است كه قابل درك نخواهند بود جز پس از تجربيات و آزمايشهاى دامنهدار به پارهاى از آثار و فوايد در انواع موجودات ميتوان توجه نمود كه آثار و بعض فوائد آنها بدست بيايد.
چنانچه انسان در باره غذا و لقمه نانى كه صرف مينمايد در مواد آنها چه لطايفى و آثار و فوايد ظاهر و نهانى بوديعت نهاده شده.
و همچنين گندم و نان كه چگونه از نظر لطايفى كه در نظام اجتماعى و اقتصادى آماده شده كه گروهى آن را كشت نمايند و محصول آن را بدست آورند و آن را سائيده بصورت آرد و خمير و نان پخته و آماده درآورند چه افراد بسيارى