امام بخارى و جايگاه صحيحش - قاسم اف، الياس - الصفحة ٥٤٨ - داستان افك

ابن قيم مى‌گويد: بريره را عائشه پس از فتح مكه خريد.[١]

وجود بريره در اين داستان دليل بزرگ ديگرى بر بى‌اساس بودن اين داستان است.

وجود سعد بن معاذ در اين داستان:

١٨. ... پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله پس از مشورت با اميرالمؤمنين عليه السلام و اسامه و شنيدن سخن بريره در منبر به مردم فرمودند (حال آن‌كه چنان‌كه ملاحظه كرديد پس از مشورت با اين‌ها بنابر برخى اخبار بلافاصله آيه برائت از افك نازل شد): اى مسلمين، چه كسى مرا يارى مى‌كند ... سعد بن معاذ بلند شد و گفت: من يارى مى‌كنم اى رسول خدا، اگر از اوس باشد گردنش را خواهيم زد و اگر از برادرانمان خزرج باشد هر امرى در موردش فرمودى اجرا مى‌كنيم. سعد بن عباده كه سيد خزرج بود وپيش از آن مردى صالح بود و در اين زمان تعصب جاهلى بر او پيروز گشت، بلند شد و به سعد بن معاذ گفت: به خدا سوگند دروغ گفتى، تو او را نخواهى كشت وقدرت كشتنش را هم ندارى. پس اسيد بن حضير پسر عم سعد بن معاذ بلند شد و به سعد بن عباده گفت: به خدا سوگند تو دروغ گفتى، حتماً ما او را خواهيم كشت، همانا تو منافق هستى كه از منافقين دفاع مى‌كنى، نزديك بود بين اين دو قبيله جنگ برپا شود وپيامبر صلى الله عليه و آله بالأخره آن‌ها را آرام نمودند ....[٢]

در اين خبر صحبت از سعد بن معاذ مطرح شده است كه قبل از غزوه بنى مصطلق از دنيا رفته است و همچنين به سعد بن عباده تهمت زده شده است كه او از منافقين دفاع‌

[١] . فتح البارى، ج ٨، ص ٣٥٨.

[٢] . صحيح بخارى، كتاب الشهادات، باب: تعديل النساء بعضهن بعضا، ج ٢، ص ٩٤٢، ح ٢٦٦١ و ٤١٤١ و ٤٧٥٠؛ صحيح مسلم، كتاب التوبة، باب في حديث الافك وقبول توبة القاذف، ج ٤، ص ٢١٢٩، ح ٢٧٧٠.