امام بخارى و جايگاه صحيحش - قاسم اف، الياس - الصفحة ٣٣٤ - خالد بن معدان شامى
حسن بن مدرك
امام بخارى پنج حديث از او روايت كرده است. ذهبى مىگويد:
كذبه أبوداود ... وروى أبوعبيد، عن أبى داود، قال: الحسن بن مدرك كذاب، كان يأخذ أحاديث فهد بن عوف فيقلبها على يحيى بن حماد؛[١] ابوداود او را كذاب دانسته و گفته است: او احاديث فهد بن عوف را مىگرفت و بر يحيى نسبت مىداد.
قابل ذكر است كه تمام روايات ابن مدرك نزد بخارى از يحيى بن حماد است. وفهد بن عوف كسى است كه هيثمى در دو مورد او را متروك وكذاب خوانده است.[٢] ابن مدينى او را كذاب وابوزرعه او را دزد معرفى كردهاند.[٣] با اين حال از كجا معلوم است كه حسن بن مدرك اين احاديثى را كه بخارى در صحيحش از او روايت كرده از فهد بن عوف نگرفته باشد!.
خالد بن معدان شامى
امام بخارى پنج حديث از او روايت كرده كه دو حديث آن را از مقدام معنعن روايت كرده است حال آن كه اسماعيلى مىگويد: «بين او ومقدام جبير بن نفير است.»[٤]
ابن حجر مىگويد: «ذهبى گفته است: خالد هميشه تدليس مىكرد. پس قطعاً اين دو حديث او از مقدام ضعيف است.[٥]
[١] . ميزان الاعتدال، ج ١، ص ٥٢٣، رقم ١٩٤٩.
[٢] . مجمع الزوائد، ج ٥، ص ٦١ وج ٧، ص ٢٣٨.
[٣] . ميزان الاعتدال، ج ٣، ص ٣٦٦، رقم ٦٧٨٤.
[٤] . تهذيب التهذيب، ج ٣، ص ١٠٣، رقم ٢٢٣.
[٥] . طبقات المدلسين ابن حجر، ص ٣١، رقم ٤٦.