امام بخارى و جايگاه صحيحش - قاسم اف، الياس - الصفحة ١٤٠ - محبوبترين مردم از نگاه بخارى و عمرو بن عاص

و در روايت ديگر كه با لفظ و سند فوق نقل شده است، عمرو مى‌گويد: من گفتم، اى رسول خدا ....[١] همچنين در برخى روايت تنها ام‌المؤمنين عائشه و ابوبكر ذكر شده است.[٢] و در نقل ابويعلى كه سندش صحيح است: قيل: يا رسول الله أي الناس أحب إليك؟ قال: عائشة قال: من الرجال؟ قال: أبو بكر قال: ثم من؟ قال: ثم أبو عبيدة بن الجراح؛ يعنى عائشه سپس ابوبكر و سپس ابوعبيده محبوبترين مردمند. اينجا نيز عمرو مى‌گويد: گفته شد ....[٣] و در خبر ديگر كه ابووائل و قيس بن ابى‌حازم از عمرو روايت كرده‌اند چون عمرو سؤال كرد حضرت صلى الله عليه و آله فرمودند: چرا مى‌خواهى اين را بدانى؟ گفت: مى‌خواهم آن كسى را كه شما دوست دارى دوست داشته باشم. فرمودند: عائشه است.[٤] در خبر ديگر پس از ابوبكر فرمودند: حفصه و سپس عمر. سپس عمرو گفت: جايگاه على كجاست؟ حضرت به اصحاب توجه كرده فرمودند: اين (عمرو) مرا از نفسم سؤال مى‌كند.[٥] تمام اين اضطراب و تناقض از روايتى است كه راوى آن تنها عمرو بن عاص است.

اين خبر گرچه از عمرو ثابت است، ولى سند بخارى و مسلم كه آن را ناقص روايت كرده‌اند، ضعيف است؛ زيرا آن را از خالد بن مهران الحذاء و او از ابوعثمان نهدى از عمرو روايت كرده‌اند و سند آن به وجود خالد الحذاء از دو جهت ضعيف و منقطع است: ١. احمد بن حنبل در كتاب علل گفته است: خالد الحذاء از ابوعثمان نهدى‌

[١] . السنه ابن ابى‌عاصم، ص ٥٦٣، ح ١٢٣٣؛ ظلال الجنه البانى، ج ٢، ص ٣٧٠، ح ١٢٣٣.

[٢] . السنه ابن ابى‌عاصم، ص ٥٦٤، ح ١٢٣٦؛ سنن الكبرى نسائى، ج ٥، ص ٣٦، ح ٨١٠٦ و ٨١١٧؛ صحيح ابن حبان و ....

[٣] . مسند ابويعلى، ج ١٣، ص ٣٢٩، ح ٧٣٤٥؛ فضائل الصحابه احمد، ج ٢، ص ٧٤٠، ح ١٢٨١؛ السنه ابن ابى‌عاصم، ح ١٠٤٢؛ سير اعلام النبلاء، ج ١، ص ١٠، رقم ١؛ سليم حسين اسد نيز سند اين حديث را در حاشيه مسند ابويعلى صحيح دانسته است.

[٤] . معجم الكبير طبرانى، ج ٢٣، ص ٤٣؛ الآحاد و المثانى، ج ٥، ص ٤٠٠، ح ٣٠٣١ و ٣٠٣٢.

[٥] . كنز العمال، ج ١٣، ص ١٤٣، ح ٣٦٤٤٧، به نقل از ابن نجار.