راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ١١٤ - باب دوّم در اداى زكات و شرايط و آداب ظاهرى و باطنى آن
بسنده مىكنند، چنان كه خداوند متعال فرموده است: إِنْ يَسْئَلْكُمُوها فَيُحْفِكُمْ تَبْخَلُوا«١٦» يعنى اگر بطور كامل از شما بخواهد بخل مىورزيد، و چقدر تفاوت است ميان بندهاى كه مال و جانش را در برابر بهشت مىدهد و بندهاى كه به سبب بخل وى بطور كامل از او نخواهد. اين يكى از مواردى است كه خداوند به بندگانش دستور بذل مال داده است.
مىگويم: به سند حسن از امام صادق (ع) روايت است كه فرمود: «دهنده زكات مورد ستايش قرار نمىگيرد چه آن عمل آشكارى است كه جان انسان بدان حفظ مىگردد و با اداى آن مسلمان گفته مىشود، و اگر آن را ادا نكند نمازش پذيرفته نيست، همانا در اموالتان غير از زكات حقوقى بر عهده شماست.» عرض كردم: خداوند امور شما را اصلاح فرمايد چه حقوقى در اموالمان غير از زكات بر عهده ماستي فرمود:
«سبحان الله آيا نشنيدهاى خداوند در كتابش چه مىگويد: وَ الَّذِينَ في أَمْوالِهِمْ حَقٌّ مَعْلُومٌ، لِلسَّائِلِ وَ الْمَحْرُومِي»«١٧» راوى مىگويد: عرض كردم: حقّ معلومى كه بر ماست چيستي فرمود: «به خدا سوگند آن عبارت از چيزى است كه انسان در مال خود معيّن مىكند كه در روز يا در جمعه يا در ماه كم يا زياد انفاق كند جز اين كه بايد به آن ادامه دهد» و در باره آيه: وَ يَمْنَعُونَ الْماعُونَ«١٨» فرمود: «آن مالى است كه به وام مىدهى، و كار نيكى است كه انجام مىدهى و اثاث خانهات كه به امانت داده مىشود و از آن جمله است زكات.» عرض كردم: ما همسايگانى داريم كه هر گاه اثاثى از خانه به آنها امانت دهيم آنها را مىشكنند و تباه مىسازند، بر ما گناهى است اگر از دادن اثاث به آنها خوددارى كنيمي فرمود: «نه گناهى بر شما نيست اگر چنين باشند.» عرض كردم:
يُطْعِمُونَ الطَّعامَ عَلى حُبِّهِ مِسْكِيناً وَ يَتِيماً وَ أَسِيراً«١٩» فرمود «اين از زكات نيست»،
[١٦] محمّد (ص) / ٣٧: هرگاه اموال شما را مطالبه کند و حتّي اصرار ورزد بخل ميورزيد.
[١٧]- معارج / ٢٤ و ٢٥- و آنها که در اموالشان حقّ معلومي است براي درخواست کنندگان و محرومان.
[١٨]- ماعون / ٧: ... و ديگران را از ضروريّات زندگي منع ميکنند.
[١٩]- دهر / ٨: و غذاي خود را با اين که بدان علاقه (ونياز) دارند به مسکين و يتيم و اسير ميدهند.