نصوص الحکم برفصوص الحکم - حسن زاده الآملي، الشيخ حسن - الصفحة ٣٣٠ - در اين كه تصرف حس در عالم خلق است , و تصرف عقل در عالم امر , و فوق خلق و امر از حس و عقل محجوب است

دور از صوابست .

علاوه اينكه از ماده ثقب انثقاب در لغت عرب نيامد , و شواهد ديگر از حديث و شعر و غير هما داريم كه در ذيل بيان فص معلوم مى گردد كه همان مختار در متن متعين است و ليس الا .

چنانكه در فص پيش دانسته ايم از اين جهان طبيعت و از آن جهان ماوراى طبيعت باعتباراتى بعبارات گوناگون تعبير شده است كه هر اعتبارى اشاره به صفتى از صفات اين دو جهان ميكند و يكى از آن اسامى براى اين جهان عالم خلق و براى آن جهان عالم امر بود الا له الخلق و الامر تبارك الله رب العالمين . و من نعمره ننكسه فى الخلق . و عالم خلق اطلاق بر ماسوى الله نيز ميشود . يكى از معانى خلق اختلاق است يعنى كه حق مشهود است و خلق موهوم كه خيال شخص محجوب حق مشهود را خلق ناميده است فاينما تولوا فثم وجه الله . هوالاول والاخر و الظاهر والباطن . اين معنى بلند را قيصرى در اوائل فص هودى فصوص شيخ اكبر محيى الدين آورده است و البته فهم آن براى اوحدى از اهل توحيد است و دست فكرت هر كسى بدان نميرسد , و بينش هر بينايى تميز ميان حقيقت و صورت نميدهد و معنى ما سوى الله را ادراك نميكند و نيل باينگونه لطائف و حقائق بى استعداد كامل و استاد مكمل صورت نگيرد .

بار توحيد هر كسى نكشد *** طعم توحيد هر خسى نچشد

و نعم ما أفاده الحكيم العارف المحقق على بن محمد بن التراكة فى التمهيد القواعد فى شرح قواعد التوحيد بما هذا لفظه ( ص ٦٤ ) : من حكم الله البديعة أن جعل الوهم حارسا لحضرته المنيعة أن يكون شريعة لكل بصيرة حولاء و فطانة بتراء الالعباده المخلصين الذين فتح الله بصيرتهم بنور اليقين حتى رأوا الحق على ماهو عليه بنوره المبين و من لم يجعل الله له نورا فماله من نور اللهم جعلنا ممن ليس للشيطان عليهم سلطان .