فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٨٥ - انـفـال غلامرضا رضوان آیت الله

مواردى ديگر از انفال :

گفتنى است كه شيخ مفيد در مقنعه، درياها و دره ها را از انفال شمرده است . ابو الصلاح حلبى نيز درياها را از انفال دانسته است.

صاحب جواهر در اين باره مى‌گويد:

درمورد دره ها دليل خاصى كه آنها را از انفال بشمارد نيافتيم مگر ادله اى كه مورد زمينهاى پيشگفته وجود دارد.

در مورد درياها كه هر دو فقيه نامبرده آنها را از انفال شمرده اند نيز به دليلى بر نخورديم و بسيارى ازفقها نيز بدان اعتراف دارند.

مگر اينكه اين دو فقيه بزرگوار اين حكم را از رواياتى به دست آورده باشند كه مى‌گويد: (١٠٩)«دنيا و هر آنچه در آن است ملك امام(ع) است.» جبراييل با پاى خود پنج يا هشت رودخانه را ايجاد كرده و آنچه ازاين رودخانه ها براى آبيارى استفاده مى‌شود همه ملك امام است.، به ويژه روايت حفص بن بخترى از امام صادق(ع) كه فرموده است: «ان جبراييل(ع) كرى برجله خمسه انهار لسان الماه يتبعه الفرات...جبرييل با پاى خود بر زمين شكاف ايجاد كرد و پنج رودخانه و دهانه آب بوجود آورد كه فرات آخرين آنها است. (١١٠)

افزون بر اقسام گفته شده موارد و مصاديق ديگرى براى انفال ذكر شده كه فاقد دليل مى‌باشد اين موارد عبارتند از:

١ - ابزارهاى اختصاصى كه براى امام گذاشته شده اند همچون سلاح، جواهر، چلچراغهاى طلا و نقره، شمشيرها و زره‌ها.

٢ - آنچه كه براى شخص امام(ع) نذر مى‌شود تا براى خود يا براى سربازانش به كار گيرد، از طلا و نقره و هر چيزى كه به كار لشكريان آيد.