فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٥٤ - انـفـال غلامرضا رضوان آیت الله
١ - مفهوم شرعى انفال .
٢ - گستره قلمرو و تبيين مصاديق آن .
جهت نخست: بررسى مفهوم شرعى انفال
انفال در اصطلاح شرعى به اموالى گفته مى شود كه پيامبر اكرم(ص) و پس از ايشان امام معصوم(ع) اختصاصا، استحقاق مالكيت آن راپيدا مى كنند. دليل آن آيه شريفه {يسالونك عن الانفال قل الانفال لله و الرسول } ؛ (٥)از تو در باره انفال مى پرسند، بگو انفال مال خدا و رسول است». و دسته اى از روايات مستفيضه است كه در ميان آنها پاره اى روايات صحيحه نيز يافت مىشود همچون روايت حفص بن بخترى كه در ذيل آن چنين آمده است:
فهو لرسول الله(ص) و هو للامام من بعده يضعه حيث يشاء (٦)؛ انفال به پيامبر(ص) و پس از ايشان به امام معصوم تعلق دارد و ايشان هر گونه كه مصلحت بدانند آن را بكار مى گيرند.
و نيز مرسله حماد بن عيسى از عبد صالح (امام موسى بن جعفر(ع) كه در ذيل آن چنين آمده است:
و الانفال الى الوالى (٧)انفال به والى واگذار مىشود.
و نيز موثقه سماعه بن مهران كه در ذيل آن مىخوانيم :
فهو خالص للامام (٨)انفال ويژه امام است.
صحيحه محمد بن مسلم (٩)و روايت ابوالصباح كنانى - كه درآن عبارت:« {لنا }
(٥) انفال، آيه ٢.
(٦)وسائل،٦/٣٦٤، ب ١ از انفال، ح ١.
(٧)همان، ٣٦٥، ح٤.
(٨)همان، ٣٦٧، ح٨.
(٩)همان، ٣٦٧، ح١٠.