فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٨٤ - سيرى در كتاب العناوين(٢) محمد رحمانى
اشكال جوابهايى داده شده است از جمله:
الف. هر چند مقتضاى قاعده، اشتراط عدالت در مورد وكالت است،ليكن باب وكالت با اجماع و اطلاق ادله و روايات خاص خارج شده است.
ب. صحت فعل وكيل به استناد اصالة الصحه در فعل مسلمان ثابت مىگردد و اين صحت براى فعل موكل نيز كافى است. اما اصالةالصحهدر فعل نايب جريان ندارد؛ زيرا نائب فعل را براى ديگران انجام مىدهد.
ج. ميان عبادات و معاملات تفاوت است؛ زيرا شارع الفاظ را در معاملات كاشف از قصد قرار داده؛ در حالى كه در عبادات، عدالت نائب را براى آنكه اطمينان به قصد قربت و انجام او حاصل گردد،شرط دانسته است.
عنوان٩٣
در اين عنوان برخى از موضوعاتى كه در لسان ادله وارد شده، توضيح داده مىشود. از جمله:
١ـ عقل و جنون دو عنوان معروف است و اگر در مجنون يا عاقل بودن شخصى شك شود، اصل عاقل بودن اوست؛ زيرا اصاله عدم العيب جريان دارد. البته اين اصل هنگامى جارى است كه شخص حالت سابقه نداشته باشد.
٢ـ بلوغ و صغر هر چند دو امر عرفى اند، ليكن شرع آنها را تحديد كرده و در مورد مرد پانزده سال كامل هلالى يا خروج منى يا روييدن موى خشن بر عانه و در مورد زن نه سال كامل هلالى و يا حيض و حمل را ملاك بلوغ شناخته است. البته در مورد شك در بلوغ، اصل عدم بلوغ است.
٣ـ كفر و اسلام دو موضوع شرعى است. اسلام عبارتست از: اقرار به وحدانيت خدا و نبوت محمد ـ صلىاللّه عليه و آله ـ و آنچه كه ايشان آورده است. و كافر كسى است كه اين ويژگيها را نداشته باشد. كسى كه منكر ضرورى دين است؛ چه بداند و منكر شود و چه نداند، از جملؤ كفّار است.