فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٣ - متولى سهم امام(ع) آیت الله محمد یزدی
سبيلهايى است كه از پدر به بنى هاشم منتسب هستند... اقوال ضعيفى در باره سهم امام در عصر غيبت وجود داد:
الف) دفن شود.
ب) تكليف آن ساقط است (پرداخت آن واجب نيست).
ج) از باب استحباب به مصرف ذريؤ پيامبر و مستمندان شيعه رسانده شود.
د) وصيت كردن به نگهدارى و رساندن آن به امام(ع).
قول نزديكتر به واقع اين است كه سهم اصناف سه گانه بين آنان تقسيم و سهم امام يا دفن شود يا با وصيت به نسلهاى بعدى سپرده شود يا با اجازه نايب امام ـ فقيه عادل امامى جامع الشرايط ـ در صورت كافى نبودن سهم اصناف سه گانه براى آنان خرجشود. (١٨)
همو در فصل دوّم كتاب البيان مىفرمايد:
مصرف خمس همان است كه در آيه ٤١ سوره انفال ذكر شده است و علماى شيعه با استناد به روايتى از امام كاظم(ع) گفتهاند: (١٩)سهم خدا و رسول و ذى القربى، از آن امام و سه سهم ديگر از آن يتيمان و مسكينان و ابن سبيلهاى بنى هاشم است... و در زمان حضور،همه خمس به امام(ع) داده مىشود، وى نيز با توجّه به ميزان نياز، آن را بين اصناف سه گانه تقسيم مىكند. اگر از آن باقى بماند مال اوست و اگر كسر بيايد آن را جبران مىكند... اقوالى در باره چگونگى تقسيم آن در زمان غيبت وجود دارد كه صحيح ترين آنها اين است كه نصف خمس به نيّت وجوب يا استحباب، به اصناف سه گانه داده شود ـ لازم نيست كه به تساوى ميان آنها تقسيم گردد ـ و سهم امام(ع) تا زمان ظهورش نگهدارى شود. البتّه جايز است علما، آن را به نيازمندانى از اصناف سه گانه كه سهم آنها نياز آنها را رفع نمىكند،
(١٨)سلسلة الينابيع الفقهية، ج٢٩، ص٢٨١.
(١٩)وسائل الشيعه، ج٦، ابواب قسمة الخمس، روايت ٨.