فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٥٥ - انـفـال غلامرضا رضوان آیت الله
{الانفال } (١٠). انفال حق ما است.» آمده است - از جمله روايات ديگرى است كه بر مدعا دلالت دارند.
*بررسى روايات معارض
چنانكه از ظاهر اين دسته از روايات هويدا است انفال به طور مطلق ملك پيامبر و امام(ع) اعلام شده است، در مقابل برخى از روايات تنها نيمى از انفال را ملك ايشان دانسته است ازجمله روايت محمد بن مسلم مىگويد: از امام صادق(ع) شنيدم كه در پاسخ پرسشى پيرامون انفال فرمود:
كل قريه ك يهلك اهلها او يجلون عنها فهى نفل لله عزوجل، نصفها يقسم بين الناس و نصفها لرسول(ص)، فما كان لرسول الله(ص) فهو للامام؛ (١١)هر ديارى كه ساكنان آن هلاك شده يا از آن كوچ نموده باشند، انفال بوده و از آن خداوند است، كه نيم آن بين مردم تقسيم شده و نيم ديگر به پيامبر(ص) مىرسد.آن نيمه پيامبر(ص) نيز پس از ايشان به امام مىرسد.
و نيز روايتى كه عياشى به نقل از حريز آورده كه مىگويد:
خودم يا شخص ديگرى ازامام صادق(ع) در باره انفال پرسيد،امام فرمود:
كل قريه يهلك اهلها او يجلون عنها فهى نفل، نصفها يقسم بين الناس و نصفها للرسول (١٢)هر ديارى كه اهلش نابود گردند يا از آن جا كوچ كنند جزء انفال است كه نيمى از آن بين مردم تقسيم شده و نيم ديگر به پيامبر(ص) مىرسد.
اين دسته از روايات گرچه در خصوص قريه هايى است كه اهلش مرده يا كوچ نموده باشند،- و اين مخالف اطلاق دسته نخست از روايات است - اما از آنجا كه در پاسخ از پرسش
(١٠)همان، ٣٧٣، ح٢.
(١١)همان، ٣٦٧، ح٧.
(١٢)همان، ٣٧٢، ح٢٥.