و ملتى را مشمول نعمت خود ساخت و يا ميسازد چون سپاسگزارى ننمايند و قدر آن نعمت را ندانند همان نعمت براى آنان وبال و بدبختى خواهد شد و بعكس. قومى را مصائب و مشكلات گرفتار نموده چون در برابر آن صبر و مقاومت نمودند همان گرفتارى براى آنان نعمت ارزنده‌اى شد و نيز از آن حضرت است كه فرمود هيچ چيزى مانند شكر موجب ازدياد نعمت دوست داشتنى نميشود و هيچ چيزى مانند صبر موجب كاهش دشوارى نميشود.

٥٦- تمحيص ربعى از حضرت صادق ٧. فرمود. صبر و گرفتارى در رسيدن بمؤمن مسابقه دارند كه هر يك زودتر باو برسند ولى قبل از رسيدن بلاء صبر رسيده است و وقتى بلاء و گرفتارى ميرسد مؤمن صبور و شكيبا است. جزع و بلاء هم نسبت بكافر مسابقه دارند ولى جزع و بى‌تابى قبل از بلاء بكافر رسيده و وقتى بلاء ميرسد كافر بى‌تاب و مضطرب است.

٥٧- تمحيص امير مؤمنان ٧ فرمود. نكبت‌ها و دشواريها بالاخره نهايت و پايانى دارد كه حتما بآن پايان خواهند رسيد هنگامى كه يكى از شما با آن دشواريها مواجه شد سر فرود آورد و صبر كند تا آنها عبور كرده و رد شود چون چاره‌انديشى و دست و پا زدن بهنگام هجوم بلاء موجب زيادى و شدت دشوارى خواهد شد و حضرت ميفرمود. صبر نسبت بايمان مانند سر است نسبت ببدن كسى كه صبر ندارد ايمان ندارد. و ميفرمود صبر بر سه گونه است. صبر در مصيبت- صبر بر طاعت و بندگى- صبر در برابر معصيت و گناه حضرت صادق ٧ فرمود. صبر بر دو گونه است- صبر در مصيبت كه خوب و زيبا است و بهتر از آن صبر بر حرام است.

٥٨- تمحيص. ابن ابى عمير از حضرت صادق ٧ كه فرمود. تقوا و پرهيزكارى داشته باشيد و صابر و شكيبا باشيد كسى كه صبر نكند جزع و بى‌تابى او را از پاى درمى‌آورد و هلاكت و بدبختى بى‌تابى در اين است كه وقتى چنين باشد اجر و پاداشى هم ندارد.

٥٩- جابر بن عبد الله كه امير مؤمنان ٧ فرمود. از گنجهاى بهشت است احسان و نيكى- پنهان داشتن عمل- و صبر بر دشواريها- و اظهار نكردن ناراحتيها.

٦٠- دعوات راوندى- امير مؤمنان فرمود صبر و خوددارى از حرامهاى الهى آسان‌تر است از صبر و تحمل عذاب قبر و كسى كه در راه خدا صبر كند به نعمتهاى خدا و به لقاء الهى واصل خواهد شد.

نهج البلاغه- فرمود. صبر بر دو گونه است صبر بر مشكلات و تحمل آن. صبر از خواهش‌هاى نفسانى و خوددارى در برابر آنها.

و نيز فرمود. انسان صبور و مقاوم پيروزمند است گرچه در دراز مدت باشد.