ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ٤٦٠ - *(باب) * *(چگونگى اذان و اقامه و ثواب كسى كه اذان بگويد) *
بنا بر اين أذان هم دو بار دو بار مقرّر گشته،
و تكبير در شروع أذان چهار بار گفته مىشود، زيرا أذان در ابتدا بناگاه و بدون آمادگى قبلى ذهنى شروع مىشود، و پيش از آن كلامى گفته نشده كه شنونده را آگاه سازد، بنا بر اين دو تكبير اول براى آگاه سازى و آماده سازى شنوندگان براى استماع بقيّه بخشهاى اذان است (به عبارت ديگر بموجب اين قول از چهار تكبير دو تكبير نخست في الواقع جزء اذان نيست بلكه بمنظور آگاه سازى گفته مىشود) و پس از تكبيرات شهادتين را قرار دادهاند، زيرا نخستين مرحله ايمان همان توحيد و اقرار به يگانگى خداوند تبارك و تعالى است (كه ميگويند أشهد أن لا إله إلّا اللَّه و اين يكى از دو شهادت است) و دوّم اقرار به رسالت و پيامبرى رسول خدا ٦ است (أشهد أنّ محمّدا رسول اللَّه) و نيز اطاعت از خدا و رسول و معرفت و شناخت اين دو قرين و پيوسته با يك ديگر است (پس كسى كه اطاعت از رسول نكند يا او را نشناسد از خداوند اطاعت نكرده و او را نشناخته است) زيرا اصل ايمان همانا آن دو شهادت است (يعنى شهادت بوحدانيّت خداوند متعال و رسالت پيامبر خدا ٦) پس شهادتين بمنزله و بجاى دو گواهى يا دو شاهد بر ايمان شخص قرار داده شده همچنان كه در ساير حقوق نيز براى اثبات به دو گواه يا شاهد نياز است، و چون بنده به وحدانيّت و يگانگى خداوند عزّ و جلّ و نيز به رسالت پيامبر خدا ٦ اقرار كرد پس در حقيقت به تمامى ايمان اقرار دارد، زيرا أصل ايمان همان اقرار بخداوند و رسول اوست (و نيز اقرار به همه آنچه كه پيامبر ٦ آورده كه جزء اقرار به رسالت آن حضرت