ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ٤٤١ - *(باب) * *(چگونگى اذان و اقامه و ثواب كسى كه اذان بگويد) *

إلّا اللَّه، لا إله إلّا اللَّه» و بعد حضرت فرمود: و اقامه نيز مانند اذانست.

شرح: «البتّه منظور از همانند بودن اذان و اقامه ظاهرا مماثلت كلّى فيما بين است، از نظر اينكه در عمده فصول مشتركند يا هر بخش را در هر دو مورد بايد تكرار كرد، ولى شكّ نيست كه در اقامه دو بار «قد قامت الصّلاة» گفته مى‌شود، كه در اذان نميگويند، همچنين «اللَّه اكبر» چهار بار در اذان و دو بار در اقامه گفته مى‌شود».

و اشكالى ندارد كه براى تقيّه در نماز صبح بدنبال «حيّ على خير العمل» دو بار بگويند «الصّلاة خبير من النّوم».

مصنّف اين كتاب- رحمه اللَّه- گويد: اين ترتيب اذان كه نقل كرديم همان اذان صحيح است نه چيزى به آن افزوده و نه چيزى از آن كاسته مى‌شود (هر چند مخالف مشهور است، زيرا بنا بر ظاهر حديث تكبير اوّل إقامه را نيز مانند اذان چهار بار بايد گفت، همچنين تهليل آخر اقامه را مانند اذان دو بار مقرّر داشته، و عبارت «قد قامت الصّلاة» را هم نياورده است). بهر حال اذان صحيح همين است بى‌كم و زياد ولى مفوّضه- كه خداوند آنان را از رحمت خود محروم و دور بدارد- اخبارى ساخته‌اند و بموجب آن در اذان افزوده‌اند كه بايد دو بار گفت: «محمّد و آل محمّد خير البريّة» يعنى محمّد و آل محمّد بهترين خلايق خدايند، و نيز در پاره‌اى از روايات خود پس از «اشهد انّ محمّدا رسول اللَّه» آورده‌اند كه بايد دو بار گفت: «اشهد انّ عليّا وليّ اللَّه»