افق اعلى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٦٨ - جهان ما در قرآن

تفسير سوره‌ى شورا[١][٢]

جهان ما در قرآن‌

«لَهُ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ وَ هُوَ الْعَلِيُّ الْعَظِيمُ» الشورى: ٤، همين جمله در آيه اخير اين سوره نيز بيان شده است، و در آيه‌ى ٤٩ اين سوره آمده است: «لِلَّهِ مُلْكُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ ...» (الشورى: ٤٩)؛ معناى هر سه آيه، اين مى‌شود كه خود آسمانها و زمين و آنچه كه در آسمانها (كهكشانها، ستارگان و كرات سياره‌ها و ملائكه و جنبدگان) و آنچه كه در زمين از حيوانات و جمادات و انسان و نباتات و خزندگان زير زمين و معادن، همه‌ى مملوك و مخلوق خداوند است.

سؤال مهم اين است كه همه‌ى عالم هستى در جهان امكان همين آسمان‌ها و زمين هاى هفتگانه‌[٣] است كه يكى از آنها، زمين مسكونه‌ى ما- انس و جن مى‌باشد- و چيز ديگرى ماوراى اينها وجود ندارد؟ (با فرضى كه كهكشانهاى مكشوفه و غير مكشوفه مظروف آسمانها باشد) يا ممكن است خارج آنها نيز موجوداتى وجود دارد؟، مى‌شود براى متتبع در آيات قرآن مجيد احتمال اول ارجح باشد؛ ولى نه مقطوع، پس بايد بگوييم و الله العالم.

[١] - اين فراز از تفسير در تاريخ ١٢/ ٤/ ١٣٩٦ در مشهد مقدس، در منزل حاجى جواد نوشته است.

[٢] - سوره‌ى شورى مكى‌[ و] داراى ٥٣ آيه مى‌باشد

[٣] - بنا براين كه آياتى كه آسمانها به هفت محدود كرده مقيد آياتى باشد كه كلمه‌ى سموات( آسمانها) را مطلق ذكر كرده است.