افق اعلى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٧٥ - سخنى در مورد قاصرات الطرف

نهر آب دارند و اينان دو نهر و به توضيح ديگر همه‌ى بهشتيها، چهار نهر دارند كه از شير و عسل و شراب و آب است؛ ولى اين دو باغ براى كسانى داده مى‌شود كه از مقام عظمت و علم و قدرت لايتناهى پروردگار شان تحت تأثير قرار مى‌گيرند و خشوع و خضوع آنان را فرا مى‌گيرد[١]، در آنها دو چشمه‌ى آب مى‌باشد؛ يعنى در هر باغ يك چشمه زايد مى‌باشد. والله العالم.

به نظر من فهم اين آيه و آيه‌ى (٥٢) فيهما من كل فاكهة زوجان، مشكل است، خصوصاً با ملاحظه آياتى كه ميوه بهشتى را به همه وعده مى‌دهد، حتى به بهشتى‌هايى كه پاين‌تر از درجه‌ى خائفين هستند؛ مانند آيه ٦٤ همين سوره و خصوصاً با آيه‌ى‌ «فِيها ما تَشْتَهِي أَنْفُسُكُمْ وَ لَكُمْ فِيها ما تَدَّعُونَ» (فصلت: ٣١)؛

ممكن است در اينجا سؤالى براى خوانندگان پيدا شود كه در اين آيه فرموده كه دو چشمه جارى؛ ولى در مورد دو باغ مكلفين پايين‌تر ازخوف داشته‌گان فرموده: دو چشمه، در حالى كه داراى فوران و زيادتى آب يا هر مايع ديگر است، مى‌باشد.

ممكن است بگوييم كيفيت اين دو نهر به مراتب بهتر از كيفيت مايع آن دو چشمه‌ى پر باشد. والله العالم.

سخنى در مورد قاصرات الطرف‌

«فِيهِنَّ قاصِراتُ الطَّرْفِ لَمْ يَطْمِثْهُنَّ إِنْسٌ قَبْلَهُمْ وَ لا جَانٌّ، كَأَنَّهُنَّ الْياقُوتُ وَ الْمَرْجانُ»

[١] - ممكن است كه مراد خوفى باشد كه نفس آدمى را از هواى شهوتها و محرمات بدور مى‌دارد بدليل اين آيه‌ى مباركه« وَ أَمَّا مَنْ خافَ مَقامَ رَبِّهِ وَ نَهَى النَّفْسَ عَنِ الْهَوى‌»( النازعات: ٤٠) تأمل شود.