افق اعلى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٨٩ - ملكيت آسمانها و زمين و آنچه در آنها است

حجت خدا براى جن و إنس است و تنها وسيله ارتباط انسان با خداوند است، و ربط اين دو كتاب در اين چهار آيه، بسيار پرمعنى است و تنها جاى ذكر يك كتاب مهم‌تر و بزرگتر كه مصدر و مادر اين دو كتاب تكوينى و تشريعى است خالى بود كه در آيه‌ى ٧٨ آن را نيز بيان فرمود: فى كتاب مكنون (مستور)؛ بلى مراد از اين كتاب مستور، لوح محفوظ است كه مى‌شود از يك جهت آن را، انترنت كائنات ناميد كه همه چيز در او ثابت است. و تأويل آن به علم خداوند، بى دليل و يخ و بى مزه است.

اذا بلغت الحلقوم‌

ظاهراً ضمير «بلغت» به روح و نفس بر نمى‌گردد، هر چند در فارسى هم مى‌گويند: جانم به لب رسيد؛ جان به لب شدم؛ بلكه مقتضاى قاعده به حيات و زندگى بر مى‌گردد كه زوال آن از كف پا- حسب تجربه ناقص- شروع مى‌شود، حيات اثر و شعاع معنوى روح و نفس است كه در كتاب معاد نوشته‌ام و همچنين در آيه‌ى‌ «كَلَّا إِذا بَلَغَتِ التَّراقِيَ» (القيامة: ٢٦).

به هر حال خداوند در آن حالت خطرناك و غير قابل تصور، براى همه‌ى مؤمنين و اين فقير نامه سياه، رحمت واسعه‌ى خود را برساند كه به ديوان عمل، نامه سياه نرويم آمين!.

تفسير سوره‌ى حديد[١]

ملكيت آسمانها و زمين و آنچه در آنها است‌

در آيه‌ى اول و پنجم اين سوره، مالكيت خدا را بر آسمانها وزمين ثابت مى‌كند: «سَبَّحَ لِلَّهِ‌

[١] سوره‌ى حديد مدنى و داراى ١٢٩ آيه مى‌باشد.