فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٩٩ - عبور از مقابل نمازگزار پژوهشى به شيوه فقه مقارن (پژوهشى به شيوه فقه مقارن) امير رحمانى
نقل كرده است كه گفت:
به امام صادق(ع) گفتم: در مكه نماز مىخوانم و زن در مقابلم نشسته يا مىگذرد، حضرت فرمود: «ايرادى ندارد. آن جا «بكّه» ناميده شده است، چرا كه در آن جا مردان و زنان ازدحام مىكنند. (٢٢٢)
مجلسى در بحارالانوار مىگويد:
ممكن است اين خبر بر مسجد الحرام حمل شود، چرا كه تعليل در آن اظهر است. (٢٢٣)
اما روشن است كه اظهريت تعليل و اقوائيت ملاك، سبب اختصاص نمىشود، مادامى كه ملاك در خارج مسجد نيز موجود باشد.
محقق قمى در غنائم الايّام، استثنا را نسبت به حكم نهادن ستره دانسته و گفته:
ايرادى در ترك ستره در مكه نيست، همان طور كه از حسنه معاوية بن عمار و غير آن استفاده مىشود، چرا كه مردم در آن جا ازدحام مىكنند، گرچه منافاتى با استحباب ستره ندارد. (٢٢٤) ظاهراً غرضش نفى تأكّد استحباب در مكه است، همان طور كه صاحب جواهر اين حمل را ذكر كرده و پس از اينكه، مستند عدم فرق بين مكه و غير مكه در استحباب قراردادن ستره را اطلاق ادله دانسته، گفته است:
لكن در خبر معاوية بن عمار است كه... در انتهاى كلام گفته: شايد جمع بين اين روايت و ساير اخبار به تأكّد استحباب و عدم آن باشد يا به غير اين وجه. (٢٢٥)
محقق همدانى، استثنا را نسبت به استحباب دفع عابر دانسته و گفته است كه:
(٢٢٢) وسائل الشيعة، ج٥، ص١٣٣؛ محاسن برقى، ص٣٣٧ از پدرش از حمّادبن عيسى و فضاله از معاوية بن عمار.
(٢٢٣) بحار الانوار، ج٨٠، ص٢٩٨.
(٢٢٤) غنائم الايام، ج٢، ص٢١٢.
(٢٢٥) جواهر الكلام، ج٨، ص٤١٠.