پژوهان حوزه ـ واجب است بعد از آگاهى و اشراف برانديشه‌ها و نقدهاى نوينى كه امروزه متوجه آنان است، انتقادات به جا را با شجاعت بپذيرند، و اشتباهات و انحرافات را نيز در بسترى آكنده از علم و حلم حكيمانه پاسخ دهند. اين گفتگوى علمى، مبانى عقلانى آيين الهى را در نزد انديشه وران، استوارتر و ايمان دينى عموم دين ورزان را راسخ‌تر مى‌نمايد.

٥ ـ اهداف و روش ها

اين نوشتار، با انگيزه‌اى برخاسته از چنين ضرورتى، و با هدف خدمت به دانش فقه و در جهت تسهيل تحقيقات و پژوهشهايى كه بعدها توسط فقه پژوهان در اين راستا شكل خواهد گرفت، تدوين يافته است.

در اين مجموعه به ارائه گزارش منسجم و منظّم انديشه‌هاى برخى از روشنفكران مذهبى كه با فقه مرتبط است، پرداخته خواهد شد. و بدون نقد تفصيلى اين آراء و نظرات، تنها به گزارش و تحليل ابتدايى و كلان بسنده گرديده و از هر گونه ارزيابى دقيق و جزيى خوددارى شده است.

هدف از طرح اين گونه آراء و انديشه‌ها در ميان فقه پژوهان حوزوى اين است كه بسترى مناسب براى گفتگويى علمى و منطقى در موضوع فقه، بين اين دو طيف از انديشمندان دينى ـ در جهت بارورى و آسيب‌شناسى انديشه فقهى معاصر ـ فراهم آيد.

شيوه ارائه گزارش واقع گرايانه، منصفانه و به دور از هرگونه پيش داورى، اقتضا مى‌كند كه گزارشگر، نكات قوت وضعف موضوع گزارش را بدون حذف، در اختيار مخاطبان قرار دهد، و قضاوت را به آنان واگذار نمايد. بنابراين، اميد مى‌رود كه محصول اين تلاش، گزارشى نسبتاً جامع درحوزه محدود خود باشد و خواننده، مطمئن شود كه در اين حوزه خاص، نمى‌توان سخنى مهم‌تر از آنچه در اين مقالات آمده يافت.

اتقان و مستندسازى در اين گزارش تفصيلى، اقتضا مى‌كند كه منابع هر نقل قول و گزارشى به طور دقيق ارائه شود. اما تكرار و كثرت منابع عرضه شده، به خاطر بستر سازى مناسب و تسهيل امر پژوهش براى محققانى است كه از اين نوشتار بهره‌مند مى‌گردند.