خداوند سبحان به پيامبرش فرمان داد تا با مرؤيتمنان در اوقات مختلف نماز بگزارد. طبع قضيه اقتضا دارد كه كيفيت تحقق اين امر را به او بياموزد. بنابراين معنا ندارد كه پيامبر اكرم(ص) چندين روز ـ چنان كه در روايت اوّل از ابو داود نقل شده بيست روز ـ متحير باشد و نداند چگونه مسئوليتى را كه بر عهده او گذاشته شده است انجام دهد، از اين رو گاهى به آن و گاهى به اين متوسل شود تا او را در شناسايى اسباب و ابزارهاى اين مقصود راهنمايى كنند! در حالى كه خداوند سبحان در باره او مى‌فرمايد: { و علَّمك مالم‌تكن تعلم } ، سپس مى‌افزايد: {وكان فضل اللّه‌ عليك عظيماً } (٢٣) مراد از «فضل» در آيه شريفه، به قرينه جمله ما قبل آن «علم» است.

نماز و روزه از امور عبادى هستند و از امور عرفى مانند جنگ نيستند كه چه بسا پيامبر در مورد آنها با اصحاب خويش مشورت مى‌كرد البته مشورت پيامبر با اصحاب در امور عرفى مانند جنگ نيز از روى جهل او به تصميم بهتر نبوده، بلكه به منظور مشاركت دادن آنان در امور و جلب قلوب آنان بوده است. چنان كه خداوند مى‌فرمايد:

{ و لو كنت فظّاً غليظ القلب لانفَضّوا مِن حولك فاعْفُ عنهم واسْتغفرْلهم و شاورْهم في الأمر فإذا عزمتَ فتوكّلْ على اللّه‌} ؛(٢٤)

اگر تند خوى و سخت دل بودى، مردم از گرد تو متفرق مى‌شدند، پس از آنان درگذر و از خدا براى آنها طلب آمرزش كن و در كارها با آنان مشورت كن، آن گاه آنچه را خود تصميم گرفتى با توكل به خدا انجام بده.

آيا اين، وهن دين نيست كه ررؤيتيا و خواب‌هاى افراد عادى منشأ امر عبادى بسيار مهمى

(٢٣) النساء، آيه ١١٣.
(٢٤) آل عمران، آيه ١٥٩.