فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٨٥ - آداب قضاوت(١) محمد يزدى
قاضى در مسجد باشد و خصوم بدو مراجعه كنند، درستتر آن است كه آنان را به محل ثابت قضاوت، راهنمايى كند، چون مىبايد تمامى شرايط فراهم شده و دقت لازم در كار اعمال شود، مگر اين كه فوريتى باشد كه اگر به تأخير افتد، جرم يا فساد ديگرى پيش آيد، كه بحث ديگرى است. پس با توجه به آيات و روايات و با توجّه به جايگاه مسجد، حق بامحقق(در شرائع) و شهيد(در مسالك) است. عمل امام على(ع) بلكه پيامبر(ص) از قسم اخير يعنى موارد فورى بوده است.
محقق در شرائع مىگويد:
مكروه است قاضى قضاوت كند، در حالى كه غضبناك است، نيز مكروه است در هر حالى كه همانند غضب، ذهن آدمى را مشغول مىكند، مثلاً گرسنگى و تشنگى و غم و شادى و درد و دفع خبث و چيره شدن چرت و خواب. اگر دراين حالات قضاوت كرد، اما به حق و درست بود، حكم نافذ و معتبر است».
بر اين مطلب، پيش از اعتبار جايگاه و شأن قضاوت، روايات باب دلالت دارد:
«
هركس قضاوت را عهده دار شد، در حال خشم قضاوت نكند».
«
با احدى در جلسه دادگاه مشورت مكن(درگوشى صحبت نكن) و اگر خشمناك شدى، برخيز و در حال خشم هرگز قضاوت نكن».
(٤١) وسائل، ج١٨، باب ٢، آداب القاضى، ح١.
(٤٢) همان، ح٢.