فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٨٤ - آداب قضاوت(١) محمد يزدى
جايز است، مانند ذكر خدا، بيان احكام خدا، تعليم دين الهى، تجهيز و ترغيب لشكر اسلام براى جهاد فى سبيل اللّه و تشويق وترغيب اينان، نيز هر عملى كه انسان را به خدا نزديك مىكند. مسجد اختصاص به نماز روزانه ندارد، به گونهاى كه با اذان نماز، در مسجد باز شود و پس از برگزارى نماز تا اذان ديگر بسته گردد، يا در باز باشد اما جز كسانى كه مىخواهند نماز بخوانند يا دعا و ذكر بگويند و قرآن قرائت كنند، كسى اجازه ورود نداشته باشد. البته لازم است ديگر اعمال مطلوب و داراى رجحان مانند تعليم و تدريس قرآن و فقه، مزاحمت براى نماز نداشته باشد، چنان كه مساجد مختص برگزارى مراسم عزادارى به مناسبت وفيات كه غالباً در روزهاى خاصى از ماه محرم و ديگر ماهها براى ائمه(ع) برگزار مىشود، يا ويژه مجالس سرور و شادى براى مواليد ائمه(ع) نيست، بلكه فراتر از اين كارهاست. البته مىبايد شأن و حرمت مسجد را پاس داشت، از اين رو در آن جا خوابيدن و كسب و كار و امورى از اين قبيل مكروه است.
قضاوت خود يكى از موارد رفع نياز برادران ايمانى است و گاه اداى تكليف واجب است، به ويژه اگر قاضى در مسجد باشد و خصوم به وى مراجعه كنند. بنابراين، اشكالى در جواز و عدم كراهت قضاوت در مسجد نيست، بخصوص اگر همراه بازجويى و احضار شهود و داد و فرياد و مانند اين امور نباشد. البته در اكثر موارد، قضاوت مستلزم اين امور و رعايت حال مراجعان و نوبت آنان و نگارش و ديوان و دفتر قضايى و ثبت گفتگوها و دفاعيات، همچنين تدوين و نگارش احكام با ويژگى و خصوصيات مورد نياز و تاريخ صدور احكام، سپس ابلاغ به دائره اجرائيات است. صدور و تنفيذ حكم قضايى و اجراى آن، غير از اصل قضاوت است، به ويژه در جزائيّات مثل حدود و قصاص و ديات. بنابر اين، انجام و استقرار اين امور در مسجد معقول نبوده و بسيارى از اين كارهامناسب حرمت و احترام مسجد نيست. پس درست و حق آن است كه قضاوت در مسجد كراهت دارد، بدين معنا كه بخواهيم آنجا را محل فصل خصومت و داورى ميان مردم قرار دهيم، حتى اگر محل و جاى ديگرى براى قضاوت وجود نداشته باشد. بر والى و يا رئيس قوه قضائيه است مكانى را تهيه كند گرچه به اجاره باشد. اما اگر براى كار ديگرى غير از نماز و دعا،