فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٤٦ - رساله خطى حكم شيربها ميرزاى قمى

رساله خطى حكم شيربها

ميرزاى قمى

تحقيق: سعيد سعادت

يكى از رسمهاى ايرانيان قراردادن چيزى براى خانوادؤ دختر هنگام ازدواج است كه به آن «شيربها» گفته مى‌شود.

از آنجا كه چنين رسمى در قرنهاى اوّليّؤ اسلام ـ دست كم در ميان عرب ـ مرسوم نبوده ،حكم شيربها با صراحت در روايات مطرح نشده است. حتى فقها نيز كمتر بدان پرداخته‌اند و تنها به حكم يك فرض تصريح كرده‌اند و آن صورتى است كه در عقد،چيزى براى پدر قرار داده شود.حال آن كه هميشه شيربها در عقد نام برده نمى‌شود؛ بلكه در زمان ماعقد را بدون در نظر گرفتن شيربها جارى مى‌سازند و پرداخت آن ، براساس قرارداد جداگانه‌اى ميان شوهر و خانوادؤ دختر است.

جاى بحث است كه آيا شيربها جزء مهر محسوب مى‌شود؟ آيا شيربها حكم جعاله دارد؟ آيا پرداخت آن بر شوهر واجب است ؟ آيا شوهر پس از پرداخت، حق رجوع دارد؟ آيا رضايت شوهر شرط جواز تصرّف پدر دختر است؟ و...