اين جمله مى‌گويد: «بيشتر شما فاسق و آلوده به گناهيد» «وَ أَنَّ أَكْثَرَكُمْ فاسِقُونَ».
اگر شما توحيد خالص و تسليم در برابر تمام كتب آسمانى را بر ما ايراد مى‌گيريد به خاطر آن است كه بيشتر شما فاسق و آلوده به گناه شده‌ايد، چون خود شما آلوده و منحرفيد اگر كسانى پاك و بر جاده حق باشند، در نظر شما عيب است.
اصولًا در محيطهاى آلوده كه اكثريت آن را افراد فاسق و آلوده به گناه تشكيل مى‌دهند، گاهى مقياس حق و باطل آن چنان دگرگون مى‌شود كه عقيده پاك و عمل صالح، زشت و قابل انتقاد مى‌گردد، و عقائد و اعمال نادرست، زيبا و شايسته تحسين جلوه مى‌كند، اين، خاصيت همان مسخ فكرى است كه بر اثر فرو رفتن در گناه و خو گرفتن به آن به انسان دست مى‌دهد.
ولى بايد توجه داشت: آيه- همان طور كه سابقاً هم اشاره كرده‌ايم- همه اهل كتاب را مورد انتقاد قرار نمى‌دهد، بلكه حساب اقليت صالح را با كلمه «أكثر» در اينجا نيز به دقت جدا كرده است.
***
در آيه دوم، عقائد تحريف شده و اعمال نادرست اهل كتاب، و كيفرهائى كه دامنگير آنها گرديده است را با وضع مؤمنان راستين و مسلمان مقايسه كرده، تا معلوم شود كدام يك از اين دو دسته درخور انتقاد و سرزنش هستند.
اين يك پاسخ منطقى است كه براى متوجه ساختن افراد لجوج و متعصب به كار مى‌رود.
در اين مقايسه چنين اعلام مى‌دارد: اى پيامبر به آنها بگو آيا ايمان به خداى يگانه و كتب آسمانى داشتن درخور سرزنش و ايراد است، يا اعمال نارواى كسانى كه گرفتار آن همه مجازات الهى شدند؟
«به آنها بگو آيا شما را آگاه كنم از كسانى كه پاداش كارشان در پيشگاه خدا از